Đến trụ sở UBND xã để đề nghị giải quyết đơn khiếu nại, tố cáo việc lấn chiếm đất đai ở địa phương rồi xảy ra cãi vã với “quan” xã, 2 người dân đã bị phạt 9-12 tháng tù giam

Ngày 31-1, hàng trăm người dân đã đến trụ sở TAND huyện Lương Tài - Bắc Ninh để theo dõi phiên xử phúc thẩm vụ án “Gây rối trật tự công công” xảy ra trên địa bàn xã Bình Định, huyện Lương Tài do TAND tỉnh tổ chức. Khi chủ tọa Vũ Công Đồng tuyên không chấp nhận đơn kháng cáo, y án sơ thẩm đối với hai bị cáo Trần Thị Hà (12 tháng tù giam) và Phạm Văn Quy (9 tháng tù giam), rất đông người dân đã tỏ thái độ bất bình.

Theo cáo trạng, chiều 19-4-2012, ông Quy và bà Hà (cùng ở thôn Ngô Phần, xã Bình Định) đến trụ sở UBND xã để đề nghị giải quyết đơn khiếu nại, tố cáo về việc lấn chiếm đất công trong thôn. Ông Quy và bà Hà được mời sang phòng làm việc của ông Nguyễn Văn Mạc, Phó Chủ tịch UBND xã Bình Định. Sau đó, hai bên đã xảy ra tranh cãi gay gắt. Thấy bà Hà và ông Mạc cãi nhau, ông Quy dùng máy ghi hình ghi lại toàn bộ vụ việc.

Ông Phạm Văn Quy (áo trắng) và “quan” xã Nguyễn Văn Mạc (đứng) tại tòa phúc thẩm

Tiếp đó, lực lượng công an xã đến phòng ông Mạc để đưa bà Hà đi chỗ khác. Đi được 10 m thì bất ngờ bà Hà cắn vào tay trái của ông Vũ Quang Bình, Phó trưởng Công an xã Bình Định. Ngay lập tức, công an xã còng tay bà Hà, lập biên bản bắt giữ về hành vi “Gây rối trật tự công cộng”.

Sau đó, Cơ quan CSĐT Công an huyện Lương Tài đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can,  tạm giam  bà Hà. Ông Quy được mời lên trụ sở làm việc một ngày sau đó và cũng bị bắt tạm giam về hành vi này.

Bào chữa cho 2 bị cáo, luật sư Nguyễn Thanh Bình (Văn phòng Luật Tâm Đức Phúc - tỉnh Hải Dương) cho biết quy trình tố tụng, xét xử sơ thẩm của TAND huyện Lương Tài đã có rất nhiều vi phạm. Theo Luật Tố tụng hình sự, chỉ những hành vi vi phạm nằm trong khung hình phạt trên 2 năm tù, bị can có dấu hiệu bỏ trốn mới tiến hành bắt tạm giam. Tuy nhiên, khung hình phạt cho tội “Gây rối trật tự công cộng” chưa tới 2 năm tù.

Hơn nữa, Công an xã Bình Định đã vượt quá thẩm quyền, bắt giam bà Hà quá thời gian quy định. Công an huyện Lương Tài bắt giam ông Quy ngay khi mời ông lên trụ sở lấy lời khai, ra quyết định bắt giam không có mộc đỏ là vi phạm pháp luật. Tại tòa, lãnh đạo Công an xã Bình Định cho biết việc bắt bà Hà tại trụ sở xã là theo chỉ đạo bằng miệng của một cán bộ điều tra Công an huyện Lương Tài. 

Ngay tại phiên tòa, luật sư Bình công bố thông tin bất ngờ: Trong số 100 lời khai được VKSND huyện Lương Tài dùng làm căn để đi tới kết tội 2 công dân trên, có tới 23 lời khai không đóng dấu đỏ của CQĐT - không có cơ sở pháp lý. Ngoài ra, trong biên bản điều tra, một số file ghi âm, ghi hình thể hiện khá rõ thái độ, lời nói của lãnh đạo xã Bình Định khi cãi nhau với bà Hà đã không được tòa sơ thẩm lẫn phúc thẩm đưa ra xem xét, đánh giá. Nhiều nhân chứng quan trọng cũng không được tòa sơ thẩm và phúc thẩm triệu tập…

Vụ việc “bị hình sự hóa” Luật sư Nguyễn Thanh Bình cho biết: “Tôi từng có hàng chục năm làm việc ở VKSND tỉnh Hải Dương nhưng đây là một trong những bản án được đưa ra khi không có đầy đủ các căn cứ hợp pháp, đúng quy định nhất mà tôi từng gặp. Một vụ việc lẽ ra chỉ dừng lại ở việc xử lý vi phạm hành chính đã bị hình sự hóa”. Trước đây, ông Quy và bà Hà đã nhiều lần khiếu kiện các quyết định thu hồi đất sai quy định, quy trình của các cấp chính quyền địa phương