Cty TQ làm rò rỉ hóa chất ở Tân Rai

Tập đoàn Than-Khoáng sản Việt Nam (TKV) vừa lên tiếng nhận trách nhiệm trong vụ nhà thầu Trung Quốc làm rò rỉ hóa chất, gây ô nhiễm môi trường tại dự án chế biến bauxite Tân Rai, Lâm Đồng.

Được biết vào đầu tuần này, TKV đã gửi giải trình chính thức về sự cố rò rỉ hóa chất lên Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng.

Từ cuối tháng Bảy, người dân sinh sống xung quanh dự án Tân Rai tại thị trấn Lộc Thắng, huyện Bảo Lâm, Lâm Đồng đã phát hiện ra các dấu hiệu ô nhiễm hóa chất ở địa phương, như cá chết đồng loạt trong hồ chứa và nước giếng bị nhiễm xút nặng, không thể sử dụng trong sinh hoạt.

Người dân còn than phiền về ô nhiễm tiếng ồn tại khu vực, nhưng được giải thích chỉ là tình trạng tạm thời vì chạy thử máy

Trong giải trình gửi lên thủ tướng Chính phủ ngày 03/10, TKV thừa nhận việc nồng độ pH trong nguồn nước ở quanh dự án Tân Rai tăng quá tiêu chuẩn cho phép và nói đây là lỗi của nhà thầu.

Nhà thầu Trung Quốc khi cho công nhân pha xút ở nhà máy alumin đã không che chắn kỹ bao bì đựng hóa chất, khiến xút bị rò rỉ ra ngoài, theo nước mưa thẩm thấu xuống dưới đất.

Mức độ thiệt hại chưa được xác định rõ.

Theo TKV, tới cuối tháng Tám (tức hơn một tháng sau khi có than phiền từ người dân), ban Quản lý Dự án Tân Rai đã cho ngừng việc pha xút và yêu cầu nhà thầu khắc phục tình trạng sụt lở tường bao bể pha xút.

Giải trình của TKV nói: "Trước đề nghị của lãnh đạo tập đoàn, nhà thầu chính Chalieco đã cam kết thực hiện đúng các yêu cầu của chủ đầu tư. Hiện, nhà thầu đã tiến hành vận hành thử trạm xử lý nước thải, toàn bộ nước thải của nhà máy đã được xử lý đảm bảo tiêu chuẩn quy định trước khi thải ra môi trường".

Tuy nhiên cho tới cuối tháng Chín, truyền thông Việt Nam phản ánh tình trạng ô nhiễm vẫn còn, và người dân vẫn chưa dám sử dụng nước giếng và nước ao hồ.

Yêu cầu bồi thường

TKV nói có sáu hộ dân đã gửi đơn kiến nghị về tình trạng cá trong các ao và cây trồng bị chết do ô nhiễm xút. Tập đoàn này nói sẽ bồi thường "trên cơ sở xác định mức độ thiệt hại".

Bản giải trình viết: "Lãnh đạo Tập đoàn TKV thừa nhận khuyết điểm đã để xảy ra sự cố đáng tiếc, song mức độ rò rỉ xút ra môi trường đã được khắc phục ngay và mức độ ảnh hưởng đến môi trường là không đáng kể".

TKV cũng nói đã chỉ đạo các đơn vị liên quan, trong đó có nhà thầu, kiểm điểm rút kinh nghiệm và thực hiện nghiêm túc các giải pháp phòng ngừa.

Hai dự án Nhân Cơ và Tân Rai được cho là hai dự án bauxite thí điểm của Việt Nam, được thực hiện bất chấp nhiều phản đối từ giới khoa học gia và thậm chí cả một số nhân vật trong chính giới.

Một trong các lý do phản biện là quan ngại về môi trường. Tuy nhiên dự án Tân Rai đã đi vào chạy thử sau thời gian xây dựng.

Dự án này có công suất (giai đoạn một) với sản lượng khai thác mỏ hơn 4,3 triệu tấn/năm, công suất nhà máy tuyển 1,6 triệu tấn quặng tinh khô/năm, nhà máy alumin 650 nghìn tấn/năm.

Tập đoàn TKV làm chủ đầu tư và công ty Chalieco (Trung Quốc) làm nhà thầu chính.

Các dự án bauxite Tây Nguyên còn đang đứng trước bài toán nan giải cho việc vận chuyển thành phẩm ra thương cảng.

Kinh nghiệm cho Việt Nam từ vụ Ấn Độ không lùi bước trước Trung Quốc về Biển Đông

Trọng Nghĩa

Trong tháng 9/2011, Trung Quốc đã ồn ào phản đối tập đoàn Ấn Độ o­nGC Videsh hợp tác thăm dò dầu khí tại 2 block ngoài khơi Việt Nam. Trước đây, các công ty Anh Mỹ như Chevron, BP đã rút lui ngay sau khi bị dọa, nhưng lần này Ấn Độ đã dứt khoát bác bỏ, nói rằng việc cộng tác với Việt Nam theo đúng luật lệ quốc tế.

Ông Ngô Nhân Dụng, bình luận gia báo Người Việt tại Hoa Kỳ   05/10/2011 by Trọng Nghĩa   Nghe (11:27)

Theo ông Ngô Nhân Dụng, bình luận gia báo Người Việt tại California (Hoa Kỳ), thái độ cứng rắn của New Delhi trước các sức ép của Bắc Kinh xuất phát cả từ nguyên nhân chính trị lẫn kinh tế.

Về chính trị, ngoại giao, Ấn Độ đang bất bình trước việc Trung Quốc thắt chặt quan hệ quân sự với Pakistan, càng lúc càng chen chân vào vùng Ấn Độ Dương vốn là khu vực ảnh hưởng của New Delhi, trong lúc vẫn duy trì sức ép tại vùng Bắc Ấn, nơi tranh chấp lãnh thổ giữa hai bên vẫn chưa được giải quyết.

Về kinh tế, Ấn Độ luôn luôn cần thêm dầu hỏa để phát triển, tập đoàn Ấn Độ o­nGC Videsh lại không có lợi ích kinh tế nào tại Trung Quốc, nên không bị Bắc Kinh chi phối, khác với các tập đoàn dầu hỏa Anh - Mỹ trước đây, vốn coi trọng quyền lợi của họ tại Trung Quốc hơn là công việc làm ăn với Việt Nam.

Theo nhà bình luận Ngô Nhân Dụng, chính quyền Việt Nam cần tranh thủ cơ hội này, duy trì quan hệ thân hữu với chính phủ Ấn Độ, quốc gia có khả năng, và hiện sẵn sàng hỗ trợ Việt Nam về mặt quân sự, đồng thời đẩy mạnh hợp tác với o­nGC.

Nếu công cuộc hợp tác này thành công, điều đó sẽ có tác động lôi cuốn các tập đoàn dầu khí ngoại quốc khác vào vùng Biển Đông, giúp cho Việt Nam không còn đơn độc trong việc ứng phó với tham vọng của Trung Quốc.

Nhân tài và sự thịnh suy của đất nước

Thanh Trúc, phóng viên RFA, Bangkok

2011-10-05

Tại buổi hội thảo với chủ đề Nhân Tài Và Sự Thịnh Trị Của Đất Nước, diễn ra tại Hà Nội tuần trước, bài tham luận xoay quanh vấn đề làm sao đặt nhân tài vào đúng chỗ của giáo sư tiến sĩ Hồ Sĩ Quý

AFP

Giáo sư Ngô Bảo Châu nhận giải thưởng toán học Fields do Tổng Thống Ấn Độ trao hôm 19/8/2010 . AFP

Buổi hội thảo đã tạo sự chú ý đặc biệt không phải vì mới lạ mà vì những điểm bất cập trong công việc đào tạo nhân tài ở một xã hội đang phát triển và hội nhập thế giới như Việt Nam hiện giờ.   
Thanh Trúc trình bày  chi tiết phần tham luận của giáo sư tiến sĩ Hồ Sĩ Quý, viện trưởng Viện Thông Tin Khoa Học Xã Hội, trong buổi hội thảo đó:

Tài năng và môi trường

Tài năng và môi trường là hai yếu tố không thể tách biệt trong đào tạo nhân tài. Theo giáo sư tiến sĩ Hồ Sĩ Quý, viện trưởng Viện Thông Tin Khoa Học Xã Hội, chỉ cần đặt người tài vào môi trường không thích hợp với tài năng của của họ, ngăn chận các mối liên hệ cần thiết giữa họ với môi trường tất nhiên thì tự khắc tài năng đó sẽ mai một và sẽ bị thui chột đi.
Nói một cách khác, đừng mơ tưởng sẽ có sự xuất hiện của tài năng ở những nơi mà điều kiện không cho phép tài năng phát triển. Trong chiến lược đào tạo nhân tài,  giáo sư tiến sĩ Hồ Sĩ Quý nói tiếp, tài năng nào cũng chỉ xuất hiện từ môi trường mà ở đó khả năng được ươm mầm, nuôi dưỡng, chăm sóc, kích thích, thúc đẩy để tài năng tự thể hiện rồi phát triển và tiếp tục phát triển .

chỉ cần đặt người tài vào môi trường không thích hợp với tài năng của của họ, ngăn chận các mối liên hệ cần thiết giữa họ với môi trường tất nhiên thì tự khắc tài năng đó sẽ mai một và sẽ bị thui chột đi.

tiến sĩ Hồ Sĩ Quý

Thế nào gọi là đặt nhân tài vào đúng chỗ , tiến sĩ Hồ Sĩ Quý giải thích:
Trên thực tế như nhiều người nhận định, ở Việt Nam những mầm mống của nhân tài, những mầm mống của tài năng, những người có tài thì khá là nhiều. Những người có tài phải phát huy hết năng lực để họ phát triển  và phát triển lên nữa. Tuy nhiên theo đánh giá, theo điều tra của nhiều ngườì thì con số ấy không nhiều so với tiềm năng.

Buổi hội thảo "Nhân Tài Với Sự Thịnh Suy Đất Nước" ngày 27 tháng 9, 2011 tại Hà Nội. Ảnh chinhphu.vn

Có rất nhiều nguyên nhân. Nguyên nhân đáng chú ý nhất và đáng phải báo động nhất trong điều kiện của sự phát triển kinh tế xã hội hiện nay mà tôi nhận thấy chính là vấn đề môi trường. Môi trường muốn nói ở đây chính là môi trường xã hội, môi trường giá trị, môi trường quan hệ giữa người với người cho sự phát triển của tài năng.
Trong chiến lược đào tạo nhân tài, một cơ chế để người có tài thiết lập môi trường thuận lợi cho công việc của họ là điều tối cần thiết. Cần phải có những ưu tiên đáng kể để người tài được giao tiếp, sinh hoạt, trao đổi chuyên môn với đồng nghiệp của họ ở phạm vị thế giới chứ không chỉ trong nước. Ở phạm vi quốc gia, các môi trường đang bị vẫn đục cần phải được làm sạch. Điều này đương nhiên  rất khó,  giáo sư tiến sĩ Hồ Sĩ Quý nhấn mạnh, vì nó phụ thuộc vào chính sách, cơ chế , thậm chí thói quen của tổng thể đời sống kinh tế xã hội.:
Chính vì môi trường xã hội, môi trường giữa người với người còn có những vấn đề, những vấn nạn, những nút thắt, những hạn chế cần phải tháo gỡ cần phải giải phóng, để tài năng được xuất hiện, sau khi xuất hiện thì được phát triển mãi.

Chính vì môi trường xã hội, môi trường giữa người với người còn có những vấn đề, những vấn nạn, những nút thắt, những hạn chế cần phải tháo gỡ cần phải giải phóng, để tài năng được xuất hiện, sau khi xuất hiện thì được phát triển mãi.

tiến sĩ Hồ Sĩ Quý

Dưới cái nhìn nghiên cứu và quan sát của viện trưởng Viện Thông Tin Khoa Học Xã Hội Hồ Sĩ Quý,  thời gian gần đây trên các phương tiện thông tin đại chúng đã có những bài phân tích khá sâu sắc về môi trường thực tế khiến những người như Đặng Thái Sơn như Ngô Bảo Châu trở thành tài năng thực sự. Thực tế cũng cho thấy môi trường thế giới là điều kiện không thể thiếu đối với tài năng tầm cỡ thế giới của những người đó:
Nhưng mà với khá nhiều người, đặc biệt những người làm việc trong những lãnh vực đòi hỏi phải có trí tuệ cao, đôi khi môi trường lại là môi trường quốc tế, môi trường ngoài nước, môi trường giao tiếp với tất cả những đồng nghiệp của mình trên khắp thế giới. Nếu môi trường ấy  không được diễn ra không được triển khai  không được tổ chức một cách bình thường thì sự phát triển của nhân tài rất khó.
Thực ra thì cũng đã có nhiều người nói về chuyện này, nhưng tôi muốn nhấn mạnh trong bài viết của mình và tôi  cho rằng đấy là điều rất đáng  chú ý trong điều kiện của Việt Nam hiện nay.  
Vạch ra những điều  bất hợp lý, thậm chí  còn gọi là nhức nhối  mà cần phải suy ngẫm và tìm cách giải quyết trong và ngoài  khuôn khổ của chiến lược quốc gia về nhân tài, giáo sư tiến sĩ Hồ Sĩ Quý  đề cập đến những biểu hiện những  ảnh  hưởng tiêu cực của môi trường đối với sự xuất hiện và phát triển tài năng  mà lẽ ra phải mất đi từ lâu, đó là tình trạng cạnh tranh thiếu lành mạnh, can thiệp để thao túng chính sách, đấu thầu không sóng phẳng, quảng cáo gian lận…, làm cho thị trường đôi khi bất chấp quí luật mà cũng chẳng theo được những định hướng sáng suốt:

Phát hành vào tháng 3/2003 tại Nhật, cuốn hồi ký được Mostly Classic, tạp chí nhạc cổ điển uy tín của nước này, chọn là Cuốn sách của tháng.Bìa cuốn hồi ký bản tiếng Việt.

Môi trường xã hội là nói theo nghĩa rộng, còn theo nghĩa hẹp hơn là môi trường giá trị tức là môi trường đáng kể nhất. Ở Việt Nam, như các vị đã rõ, môi trường xã hội cũng đã thúc đẩy đã ươm mầm cho rất nhiều tài năng.

chưa chắc những người làm việc cụ thể trong việc động viên khuyến khích phát triển và nâng đỡ tài năng đã hiểu hết những điều ấy hoặc là vô tình không hiểu. Tôi nghĩ nếu không được báo động thì sẽ là một thiệt thòi cho những người đang có khả năng có tài năng

tiến sĩ Hồ Sĩ Quý

Tuy nhiên không nhiều trong số các tài năng ấy được phát triển đến tận cùng hoặc phát triển đến cao độ khả năng của nó. Những trường hợp như Ngô Bảo Châu hay Đặng Thái Sơn trên thực tế với những điều kiện hạn chế trong nước thì không đủ để cho những tài năng như thế phát tiết và phát triển hơn nữa. Những tài năng tầm cỡ như Ngô Bảo Châu như Đặng Thái Sơn thì cơ hội để cho họ phát triển chính là môi trường thế giới. Điều ấy bây giờ bắt đầu ở Việt Nam người ta đã nhận ra.
Tuy nhiên những trường hợp tương tự như vậy thì chưa chắc những người làm việc cụ thể trong việc động viên khuyến khích phát triển và nâng đỡ tài năng đã hiểu hết những điều ấy hoặc là vô tình không hiểu. Tôi nghĩ nếu không được báo động thì sẽ là một thiệt thòi cho những người đang có khả năng có tài năng và muốn đem sức mình phục vụ cho sự phát triển của xã hội.

Cơ chế ban ơn và hàm ơn

Về môi trường giữa người với người liên quan tới việc đặt nhân tài vào đúng chỗ đề từ đó phát huy và vươn lên,  điểm tiêu cực đáng chú ý mà giáo sư tiến sĩ Hồ Sĩ Quý cho rằng đã làm méo mó giá trị xã hội :
Đáng phải nói nhất trong môi trường quan hệ giữa người với người thì tôi nói đến cái cơ chế mà tôi gọi là ban ơn và hàm ơn. Theo chúng tôi, đây là một tập tục, một thói quen, một thói xấu đã được hình thành nhiều năm. Đó là cái rơi rớt cái hệ quả của cơ chế hành chính bao cấp ngày xưa .
Cơ chế hành chính bao cấp, đặc biệt trong lãnh vực nội dung kinh tế tài chính, thì đã hết thời rồi. Tuy nhiên trong đời sống xã hội thì cơ chế hành chính bao cấp, ở Việt Nam gọi là “cơ chế xin cho”, tất cả mọi thứ nếu cần thiết đều phải đặt vấn đề do cái thói quen rơi rớt từ cái hệ quả của cơ chế xin cho, ngày nay trong xã hội nó biến tướng hoặc nó bị méo mó đi và biến thành quan hệ mà chúng tôi gọi là ban ơn hàm ơn.

Đáng phải nói nhất trong môi trường quan hệ giữa người với người thì tôi nói đến cái cơ chế mà tôi gọi là ban ơn và hàm ơn. Theo chúng tôi, đây là một tập tục, một thói quen, một thói xấu đã được hình thành nhiều năm.

tiến sĩ Hồ Sĩ Quý

Đây là điều mà nhiều người thấy bình thường, tuy nhiên với tính cách những người nghiên cứu chúng tôi thấy rằng trong xã hội bình thường thì đáng lý mỗi người phải thực hiện cái bổn phận của mình trước trách nhiệm xã hội, tuy nhiên trong việc thực thi trách nhiệm ấy thì ở Việt Nam đôi khi người ta lại cố tình hoặc là vô tình hiểu rằng mình đang ban ơn cho người khác.
Với bất kỳ ai, khi nhận được sự quan tâm nào đó của cơ quan công quyền hoặc là đáng lý phải được hưởng những công vụ bình thường của bên đối tác, thì với bản tính tốt đẹp của người Việt là không quên ơn nghĩa , trong trường hợp ấy lại bày tỏ thái độ hàm ơn bất kỳ sự việc gì dù nhỏ dù to, chính đáng hay không chính đáng. Không chính đáng phải hàm ơn thì có thể hiểu được, còn những trường hợp bình thường đáng lý được hưởng quyền ấy một cách tự nhiên thì người Việt mình lại hàm ơn.
Tôi gọi đó là hàm ơn một cách tùn mủn, Tôi còn nói rằng trong thực tế xử lý tình cảm như thế thì dễ được việc, tuy nhiên đối với toàn bộ đời sống xã hội mà việc gì cũng phải diễn ra theo cơ chế ban ơn hàm ơn thì nó làm méo mó các quan hệ xã hội, cản trở sự tiến bộ bình thường của một xã hội đáng ra phải phát triển tốt hơn.  
Theo ông, quan niệm ban ơn hàm ơn cũng khiến nền giáo dục Việt Nam , thể hiện qua học hành thi cử, giá trị người dạy học và tương quan thầy trò, đều bị méo mó bị biến dạng một cách đáng báo động.    
Trở lại vấn đề ông cho là đã được bàn đến quá nhiều  trong lúc sự cải thiện quá ít hoặc là không có, giáo sư tiến sĩ Hồ Sĩ Quý  góp ý:  
Đối  với việc phát hiện, bồi dưỡng, chăm sóc và kích thích để cho tài năng nẩy nở thì hiện nay người ta  hay bàn nhiều quá đến chuyện lương bổng hay đãi ngộ. Tôi đặt vấn đề là đối với người tài hay đối với tài năng thì lương bổng hay đãi ngộ chỉ là phương tiện chứ không phải là mục đích. Vì vậy chưa chắc đã cần phải bàn đến chuyện lương bổng hay đãi ngộ. Việc quan trọng nhất và cần thiết nhất là hãy đặt nhân tài vào đúng chỗ của họ, cho phép nhân tài thiết lập các quan hệ bình thường của họ, tự khắc tài năng của họ sẽ nẩy nở và phát triển và phát triển mãi.

chưa chắc đã cần phải bàn đến chuyện lương bổng hay đãi ngộ. Việc quan trọng nhất và cần thiết nhất là hãy đặt nhân tài vào đúng chỗ của họ, cho phép nhân tài thiết lập các quan hệ bình thường của họ, tự khắc tài năng của họ sẽ nẩy nở và phát triển và phát triển mãi.

tiến sĩ Hồ Sĩ Quý

Đó  là trách nhiệm  mà  những người hoặch định chính sách trong lãnh vực giáo dục và đào tạo  của Việt Nam phải chú trọng nếu không muốn nhân tài bị thui chột, viện trưởng Viện Thông Tin Khoa Học Xã Hội Hồ Sĩ Quý khẳng định.
Trong con mắt của tôi, người Việt Nam trong nước cũng như ngoài nước, so với một cộng đồng bình thường tương tự như mình, thì  thông minh, nhanh nhậy, nắm bắt cái mới là khả năng thấy rất rõ. Tuy nhiên trên thực tế, để tài năng phát triển đến đỉnh cao đến tối đa, phát huy hết được năng lực cá nhân thì lại không nhiều.
Tóm lại, có nhiều vấn đề trong giáo dục Việt Nam nhưng vấn đề ông Hồ Sĩ Quý muốn xoáy vào là  môi trường của tài năng trong điều kiện hiện nay. Ông nói ông mong các nhà hoặch định chính sách thấu hiểu rằng mỗi một tài năng mỗi một mầm mống của tài năng đều có môi trường rất đặc thù của họ. Nếu làm hỏng hay phá vỡ môi trường ấy thì tài năng không thể phát triển được:
Trước tôi thì các học giả các nhà tư tưởng các nhà nghiên cứu cũng đã nói nhiều trên báo chí, trên các tài liệu, thậm chí trong các hội nghị và những kiến nghị đối với những người có trách nhiệm trong chính phủ.
Tuy nhiên đôi khi tình trạng nó giống như là đấm bị bông. Chúng tôi cho rằng có thể có cái gì đó không ổn trong cơ chế quản lý giáo dục khiến những tiếng nói tâm huyết những đề đạt những kiến nghị có giá trị hoặc là được lắng nghe nhưng không được thực hiện, hoặc là chưa được lắng nghe hoặc do vì cái gì đó mà không  đến được những chỗ cần thiết.

Giáo dục là chìa khóa của sự phát triển, các lĩnh vực khác có thể hỏng thì làm lại, giáo dục hỏng mà làm lại thì phải mất một hai thế hệ. Một hai thế hệ chậm phát triển trong giáo dục thì khả năng tụt hậu xa hơn là cái khả năng rất có thể xảy ra

tiến sĩ Hồ Sĩ Quý

Thực trạng giáo dục của Việt Nam hiện nay quả thực có quá nhiều nút thắt, đụng đến đâu cũng có vấn đề cả. Điều chúng tôi lo lắng băn khoăn là vì đáng lý phải được giải quyết ngay thì rất nhiều năm nay tình trạng ấy cũng không được cải thiện là bao.
Giáo dục là chìa khóa của sự phát triển, các lĩnh vực khác có thể hỏng thì làm lại, giáo dục hỏng mà làm lại thì phải mất một hai thế hệ. Một hai thế hệ chậm phát triển trong giáo dục thì khả năng tụt hậu xa hơn là cái khả năng rất có thể xảy ra.
Đối với giáo sư tiến sĩ Hồ Sĩ Quý, nhân tài là yếu tố cần thiết cho sự phát triển và  thăng tiến của một quốc gia., bổn phận của nhân tài là  phục vụ cho sự thịnh trị của đất nước.
Đó là lý do những bất cập khiếm khuyết trong giáo dục trong đào tạo nhân tài trước những đòi hỏi mới của một đất nước phát triển như Việt Nam phải  được nêu đích danh.
Còn với những người có tài, viện trưởng Viện Thông Tin Khoa Học Xã Hội Hồ Sĩ Quý kết luận, đừng cho là phi lý khi giả định rằng rất có thể ở đâu đó trên đất nước Việt Nam vẫn có những người không kém tài ba, nhưng khi chưa kịp trở thảnh nhân tài thì họ đã vội trở thành những người bình thường lẫn trong hàng triệu người bình thường khác.

Lãng quên: vô tình hay có chủ ý

Định Nguyên, thông tín viên RFA

2011-10-05

Kể từ năm 1945 đến nay bộ đội Việt Nam trải qua 3 cuộc chiến. 1945 – 1954 : chiến tranh chống Pháp; 1954 – 1975 : Chiến tranh chống Mỹ; 1979 – 1988 : chiến tranh chống Trung Cộng.

Source bmt9x.com

Chuyển quân từ chiến trường Campuchia ra biên giới phía Bắc. Source bmt9x.com

Những người nằm xuống trong 3 cuộc chiến đó đều mang lý tưởng bảo vệ tổ quốc và đều được vinh danh là Liệt Sỹ. Nhưng trớ trêu thay những người hy sinh trong cuộc chiến với Trung Quốc dường như đã bị lãng quên.

Chiến tranh biên giới Việt-Trung

5 giờ sáng ngày 17/2/1979 quân Trung Quốc đồng loạt nổ súng tấn công 3 tỉnh : Lào Cai, Lạng Sơn, Cao Bằng. Mở đầu cuộc chiến tranh biên giới phía Bắc Việt Nam. Vấp phải sự kháng cự mãnh liệt của quân dân Việt Nam, sau 23 ngày đẫm máu, ngày 16/3/1979 Trung Quốc tuyên bố rút quân - nhưng trên thực tế cuộc chiến kéo dài đến 10 năm mới thực sự chấm dứt. Con số thương vong trong cuộc chiến 23 ngày không bên nào nêu rõ, nhưng về phía VN ước lượng khoảng 10.000 người chết, chưa kể thường dân (tạp chí Time).
Tàn trận, một số người chết mất tích hoặc nằm trên đất mà Trung Quốc vừa mới chiếm được của Việt Nam không thể mang về chôn cất được, phần còn lại đều được an táng tại các nghĩa trang thuộc các tỉnh vừa mới xảy ra chiến tranh. Sau nầy một số được người thân đưa về yên nghĩ tại quê nhà.

5 giờ sáng ngày 17/2/1979 quân Trung Quốc đồng loạt nổ súng tấn công 3 tỉnh : Lào Cai, Lạng Sơn, Cao Bằng. Mở đầu cuộc chiến tranh biên giới phía Bắc Việt Nam. Vấp phải sự kháng cự mãnh liệt của quân dân Việt Nam, sau 23 ngày đẫm máu, ngày 16/3/1979 Trung Quốc tuyên bố rút quân

Dù suy nghĩ như thế nào, những người hy sinh để bảo vệ tổ quốc cũng phải được tôn trọng và tri ân. Những người hy sinh trong trận chiến với Trung Quốc đã không còn được tri ân như vậy.

Cán binh CSVN bị bắt làm tù binh trong cuộc chiến biên giới 1979. Để ý, có nhiều súng M79 và súng tiểu liên của Mỹ, bị TQ thu. Source báo chí TQ

Những năm sau cuộc chiến, ít ra tới cuối năm 1988, mỗi khi có dịp nhắc đến họ người ta luôn đính kèm theo khẩu hiệu “Chống bọn bành trướng bá quyền Bắc Kinh” và cuộc chiến tranh biên giới phía Bắc luôn đứng đầu trong các bài diễn văn, các cuộc thăm viếng nghĩa trang liệt sỹ trong ngày Thương Binh Liệt Sỹ. Thậm chí họ còn được vinh danh hơn cả những người đã hy sinh trong hai cuộc chiến chống Pháp và chống Mỹ
Khi Liên xô sụp đổ, Trung Quốc trở thành cái phao cho đảng Cộng Sản Việt Nam thì họ chính là những người bị đem ra đánh đổi đầu tiên. Cuộc chiến tranh biên giới phía bắc không còn được nhắc đến, họ không còn được nhắc đến. Họ vẫn là liệt sỹ nhưng không biết là liệt sỹ gì, hy sinh trong trường hợp nào, trận chiến nào. Họ bị đánh tráo lịch sử khi người ta đồng hóa họ thuộc về chiến tranh chống Pháp, chống Mỹ.

Cuộc chiến 1979 không có liệt sĩ?

Hằng năm đến ngày Thương Binh Liệt Sỹ những ai may mắn nằm trong nghĩa trang liệt sỹ chung chung thì được hưởng chút hương hoa thăm viếng, còn những người khác nằm trong nghĩa trang liệt sỹ mà sự ra đời của nó là vì cuộc chiến chống Trung Quốc thì hầu như hương tàn khói lạnh. Các anh chỉ còn lại cái tên đến đau buồn là vô danh.
Nghĩa trang phường Duyên Hải, Tp Lào Cai là một điển hình. Nghĩa trang nằm trên một sườn đồi cạnh đường biên Sông Hồng, bên khia sông là thị trấn Hà Khẩu, Trung Quốc. Cổng nghĩa trang dường như đã khóa kín từ lâu và cũng rất lâu rồi không ai ghé thăm.

Hằng năm đến ngày Thương Binh Liệt Sỹ những ai may mắn nằm trong nghĩa trang liệt sỹ chung chung thì được hưởng chút hương hoa thăm viếng, còn những người khác nằm trong nghĩa trang liệt sỹ mà sự ra đời của nó là vì cuộc chiến chống Trung Quốc thì hầu như hương tàn khói lạnh.

Khi thăm nghĩa trang Duyên Hải, blogger Mai Thanh Hải phải thốt lên: “Các anh các chị nằm trong khu vực vành đai biên giới, phía sau là sông Hồng ngầu đỏ cuộn chảy ngày đêm, phía trước là con đường trải nhựa, chạy từ Trung tâm TP Lào Cai, ra cửa khẩu Kim Thành mới mở với ầm ào máy móc, đang hối hả xây

Bảng ghi tội ác của quân Trung Quốc tại xã Hưng Đạo huyên Hoa An. (1980)

dựng nhà xưởng, Khu Công nghiệp - Thương mại, khách sạn nhiều sao... NTLS nơi các anh chị nằm, chẳng phải heo hút trong rừng, trên núi, ở những địa bàn vùng sâu - vùng xa, thế nhưng hiu quạnh và ngổn ngang đến không thể ngờ nổi và mình, đã phát khóc.
Không khóc sao được khi đây đó trên khắp đất nước người ta vẫn còn dựng bia, bảng đồng để ghi nhớ những chiến công trong thời chống Mỹ, tấm bia trước Lãnh Sự Quán Hoa Kỳ, Sài Gòn - trước 1975 là tòa Đại Sứ Mỹ - ghi nhận chiến công của bộ đội đặc công đánh vào tòa đại sứ trong trận chiến Mậu Thân năm 1968, là một ví dụ, trong khi không một ai trong đảng và chính phủ dám gọi đến tên cuộc chiến đó nữa, còn các anh trở thành vô danh, không có lấy tấm bia ghi nhận chiến công và sự hy sinh trong trận chiến năm 1979.

Một cuộc chiến bị lãng quên

Gần đây nhất, ngày 26/8/2011, ở Hà Giang người ta tổ chức cầu siêu cho những người hy sinh vì tổ quốc, đã không hề nhắc đến trận đánh khốc liệt nhất trong giai đoạn chiến tranh với Trung Quốc tại cửa khẩu Thanh Thủy, nơi mệnh danh là “Stalingrad của Việt Nam”, mà chỉ dùng ngôn từ chung chung gian lận.
Những người chết thì như thế. Còn những người sống sót sau cuộc chiến số phận họ cũng chẳng sáng sủa gì hơn. Trong thư đề ngày 14/11/2010 gởi cho nhà báo Phạm Viết Đào, anh Trần Quốc Hùng, một cựu chiến binh từng tham gia trận đánh tại điểm cao 1509 còn gọi là Lão sơn, cho biết:
“Đến nay, 80% trong số những người lính trên chuyến xe trở về ấy đều làm tự do, thu nhập dưới mức trung bình. Mỗi năm một ngày gặp mặt, có người không dám đi vì hai trăm nghìn góp quỹ là cả một khoản ngân sách lớn của gia đình!

Em tự làm cuộc điều tra, khảng định 100% số người độ tuổi bốn mươi trở xuống không biết có cuộc chiến tranh này trong lịch sử dân tộc. Vậy ai biết? Những người cha, người mẹ có con tham gia cuộc chiến đó mà được trở về nguyên vẹn cũng chỉ lơ mơ rằng con mình có tham gia một cuộc chiến gì đó

anh Trần Quốc Hùng

Doanh trại CSVN bị lính Trung Cộng chiếm năm 1979. Nguồn báo chí TQ

Em tự làm cuộc điều tra, khảng định 100% số người độ tuổi bốn mươi trở xuống không biết có cuộc chiến tranh này trong lịch sử dân tộc. Vậy ai biết? Những người cha, người mẹ có con tham gia cuộc chiến đó mà được trở về nguyên vẹn cũng chỉ lơ mơ rằng con mình có tham gia một cuộc chiến gì đó, mức độ khốc liệt thế nào không rõ. Em kể cho các cháu nghe về cuộc chiến tranh này, đứa em gái em nói chen vào : “Bác Hùng lại kể về tiểu thuyết sắp viết.”
Bây giờ, mỗi lần xem bắn pháo hoa, khi tiếng khai hoả vang lên là ngực em nghẹn thắt lại, nước mắt không kìm nổi. Tiếng khai hoả của những quả đạn pháo hoa không khác gì tiếng đầu nòng của cối sáu, cối tám. Những gì mình phải chịu đựng trong những ngày tháng ấy, hơn hai mươi năm sau vẫn còn bị ám ảnh.”
Mang chuyện lãng quên nầy ra hởi những người trong cuộc, các anh cho biết :
Anh Vi Toàn Nghĩa : “Đó là một trong những cái mà tôi đã nghĩ. Thực ra mà nói thì đó là hành động của những người còn sống nghĩ đến nghững người đã chết. Còn hiện nay tôi thấy thái độ chính phủ mình đi quá xa.”

Trước hết ta phải trách những gia đình liệt sỹ đó. Nhưng mà vì lý do nầy lý do nọ, điều kiện nầy điều kiên kia, như xa xôi chẳng hạn người ta không đi thăm được thì tôi nghĩ là các cơ quan có trách nhiệm nhà nước cũng phải có làm những động tác như kiểu là tảo mộ hoặc là tôn tạo, tu sữa

Nguyên Trung tá Vũ Minh Trí

Và Nguyên Trung tá Vũ Minh Trí : “ Tôi nghĩ tất cả mọi người đều có gia đình,có người thân, trách nhiệm chăm sóc trước hết thuộc về gia đình người thân. Trước hết ta phải trách những gia đình liệt sỹ đó. Nhưng mà vì lý do nầy lý do nọ, điều kiện nầy điều kiên kia, như xa xôi chẳng hạn người ta không đi thăm được thì tôi nghĩ là các cơ quan có trách nhiệm nhà nước cũng phải có làm những động tác như kiểu là tảo mộ hoặc là tôn tạo, tu sữa để cho người ta đến người ta đỡ có cảm thấy cái cảm giác là nghĩa trang liệt sỹ đó không được quan tâm chăm sóc. Tôi cũng có đọc những bài báo như vậy và cảm thấy rất buồn và rõ ràng không thể nói các cơ quan có trách nhiệm đã làm hết trách nhiệm của mình.”
Rồi đây liệu còn có ai đủ tinh thần cầm súng chống ngoại xâm bảo vệ giang sơn một khi chiến tranh xảy ra lần nữa, một hiện thực đang dần hình thành khi đảng Cộng Sản Trung Quốc hô hào chiến tranh với Việt Nam và Philippines trên tờ báo chính thức của đảng. Nói lãng quên đơn thuần e không đúng với bản chất sự việc. Thật ra phải gọi đó là sự lãng quên có chủ ý.

Về vụ giết cô Cindy Nguyễn Hữu Chinh Bùi Văn Phú Gửi cho BBC từ California Cập nhật: 10:01 GMT - thứ năm, 6 tháng 10, 2011 Facebook Twitter Delicious Digg Gửi cho bạn bè In trang này Đồng bào thắp nến tưởng niệm Cindy Nguyễn Hữu Chinh tại San Jose Những tuần qua người Việt San Jose đã sống trong tâm trạng từ dao động rồi chuyển qua đau buồn khi hay tin một đồng hương bị bắt cóc rồi phải đối mặt với cái chết bất ngờ. Nạn nhân là cô Cindy Nguyễn Hữu Chinh, 53 tuổi, một thương nhân điạ ốc và cũng phụ trách chương trình phát thanh trên sóng 1290 AM tiếng Việt. Sáng 16/9 khi một người đàn ông gốc Mexico lái chiếc Nissan đã được báo cáo mất cắp cách đó hơn tuần đến cây xăng, chĩa súng vào một khách, cướp tiền và còn bắn nạn nhân. May mắn người khách chỉ bị thương và cảnh sát được báo cáo vụ việc. Kẻ cướp sau đó lái xe đến bãi đậu của khu thương mại The Plant, nơi chiếc Lexus ES300 đời 1997 của Cindy đang gặp trục trặc không nổ máy. Lúc đó là giữa trưa. Cindy gọi điện cho đồng nghiệp báo tin như thế để cần giúp đỡ. Nhưng ngay lúc đó có một người sẵn sàng giúp. Đó là gã đàn ông vừa ăn cướp và bắn vào nạn nhân ở một cây xăng chưa đầy một giờ trước. Nhưng Cindy nào biết được điều đó. Y không phải là người hào hiệp ra tay giúp đỡ mà chính là kẻ sát nhân đang muốn đổi xe để cảnh sát không tìm ra tông tích. Thế là Cindy bị bắt cóc đưa đi mất. Kẻ cướp chở nạn nhân đi đâu không ai hay biết. Buổi chiều, người thân của Cindy báo cảnh sát là đã không liên lạc được với cô từ sau lần điện thoại cho biết xe có trục trặc. Hơn 6 giờ chiều cảnh sát phát hiện chiếc Lexus màu trắng giống như xe của Cindy trên một con đường ở phiá đông thành phố. Nghi can bị rượt đuổi. Cảnh sát nổ súng vào xe nhưng kẻ cướp đã bỏ xe để chạy bộ thoát thân. An ninh thành phố huy động cả trăm cảnh sát các ban ngành và cả trực thăng vần vũ trên bầu trời nhưng không tìm ra kẻ tình nghi. Ngọn nến đồng hương Sáng hôm sau xác của cô Cindy Nguyễn Hữu Chinh được tìm thấy trong một căn nhà ở phiá bắc thành phố nơi giới chức điều tra cho là chỗ ẩn náu của kẻ giết người. Nghi can được xác định là một người có nhiều tiền án đang được tạm tha nên cảnh sát San Jose đã phải gấp rút huy động lực lượng để truy tìm. Hai ngày sau Paul Ray Castillo bị bắt ở thành phố Sacramento cách San Jose 100 dặm đường. Tối 23-9 một buổi thắp nến tưởng niệm cô Cindy Nguyễn Hữu Chinh đã được tổ chức tại The Plant Shopping Center là nơi cô bị bắt cóc một tuần trước. Hàng nghìn người đã đổ về để nhớ Cindy, được gần nhau tỏ tình đoàn kết chứ không phải để lên án hay bày tỏ sự phẫn nộ, tức giận đối với kẻ giết người. Trong sinh hoạt cộng đồng ở San Jose chưa bao giờ có một buổi tưởng niệm người quá cố đông như tối thắp nến cho Cindy. Hàng ngàn ngọn nến đã toả sáng trời đêm. Theo lời bà Trương Gia Vy, chủ nhiệm tuần báo Việt Tribune và là người trong ban tổ chức cho biết thì nhà quàn Oak Hill tặng 800 cây nến, ban tổ chức cung cấp 600 cây nến nữa nhưng cũng không đủ cho mọi người đến dự. "Giọng hát trầm lắng giữa đêm khuya, trong ánh nến và những giọt nước mắt tiễn đưa một người bạn hiền của cộng đồng sang bên kia thế giới" Nhiều quan chức thành phố đã có mặt, từ Phó Thị trưởng Madison Nguyễn, các Nghị viên Sam Liccardo, Rose Herrera cho đến Chỉ huy trưởng Cảnh sát Chris Moore, Chỉ huy phó Phan Ngô. Các cơ sở truyền thông Việt, Mỹ đều gửi phóng viên đến tường thuật. Mọi người phát biểu có lời chia buồn cùng gia đình cô Cindy Nguyễn và kêu gọi sự đoàn kết, hợp tác của cộng đồng trong việc đối phó với những hành vi giết người để giúp đời sống và an ninh thành phố được tốt đẹp hơn. Những năm trước San Jose được biết đến như một trong mười thành phố lớn an toàn nhất Hoa Kỳ. Theo báo Mercury News, cái chết của cô Cindy Nguyễn là án mạng thứ 33 xảy ra trong thành phố trong năm nay, con số này đã cao bằng với số án mạng của cả năm ngoái dù còn hơn ba tháng nữa mới hết năm. Trong muôn nghìn ánh nến toả hơi ấm đem tình đồng hương và tình người gần lại với nhau. Có người đến với Cindy vì họ đã được cô giúp đỡ mua nhà để an vui cuộc sống, vì họ là người của những hội đoàn đã có sự bảo trợ, đóng góp của Cindy; vì họ là đồng nghiệp hay chỉ là những bạn nghe đài qua các chương trình phát thanh Ban Mai vào buổi sáng và Dạ Thanh vào buổi chiều do cô phụ trách trên làn sóng 1290 AM của hệ thống truyền thông Viên Thao. Những người gần gũi Cindy nhận xét có lúc cô đã là một thương nhân thành công. Những năm kinh tế đi lên, Cindy phát triển thương nghiệp sang cả Reno, Las Vegas của bang Nevada, thành lập công ty buôn bán bất động sản Lakami với cả trăm nhân viên. Theo một bài viết tưởng nhớ Cindy của nhà văn Đỗ Vẫn Trọn, giám đốc Viên Thao Media là nơi Cindy cộng tác, thì có lúc Cindy đã phát triển thương nghiệp về Việt Nam. Nhưng rồi do bởi kinh tế đi xuống, nhà cửa tuột giá kéo theo sự sụp đổ của thị trường điạ ốc, cô cũng mất theo nó gần như tất cả. Năm ngoái Cindy trở lại vùng San Jose nơi cô đã bắt đầu lập nghiệp hơn hai mươi năm trước, tiếp tục công việc trong ngành điạ ốc và làm việc cho công ty PN Real Estate Group với Nick Phạm, người đứng ra tổ chức buổi thắp nến tưởng niệm đồng nghiệp Cindy Nguyễn Hữu Chinh tối 23/9. Ca sĩ Ý Lan xúc động trước cái chết bất ngờ của một phụ nữ Việt đã bay từ nam California lên thung lũng hoa vàng, cất tiếng hát: “Nghìn trùng xa cách người đã đi rồi. Còn gì đâu nữa mà khóc với cười…” Giọng hát trầm lắng giữa đêm khuya, trong ánh nến và những giọt nước mắt tiễn đưa một người bạn hiền của cộng đồng sang bên kia thế giới. Tác giả Bùi Văn Phú hiện dạy đại học cộng đồng và là một nhà báo tự do sống ở vùng Vịnh San Francisco.