Có thể nói, Đại sứ Việt Nam tại Hoa Kỳ, Lê Công Phụng, đã làm một hành động chưa từng có tiền lệ!
< object id=audioplayer1 type=application/x-shockwave-flash height=20 width=240 data=http://www.rfa.org/vietnamese/manuallyupload/audio-player/player.swf>< /object>
Ông Phụng, với tư cách đại sứ, và quan trọng hơn, với tư cách cựu Trưởng đoàn đàm phán về biên giới lãnh thổ Việt Nam, lần đầu tiên nói chuyện với báo chí Việt Nam hải ngoại về vấn đề biên giới lãnh thổ với Trung Quốc. Điều quan trọng, là những tiết lộ của ông Lê Công Phụng, cả những điểm mới và những chi tiết không còn mới, có thể là cơ sở thông tin để giới học giả, để những người quan tâm đến chủ quyền lãnh thổ Việt Nam, cùng đóng góp ý kiến và thậm chí phản biện.
Những tiết lộ gây nhiều thắc mắc
Những tiết lộ của ông Lê Cộng Phụng có thể giải đáp một số thắc mắc, giải toả một số ẩn khuất, nhưng đồng thời, cũng đã tạo ra nhiều câu hỏi hơn là câu trả lời.
Người có cơ hội thực hiện cuộc phỏng vấn đầu tiên với ông Lê Công Phụng, là nhà báo Lý Kiến Trúc, khẳng định rằng “đối thoại là điều cần thiết.”
“Cuộc phỏng vấn này là tạo ra tiếng nói chính thức từ phía bên kia, từ ông Lê Công Phụng, là người có trách nhiệm cao trong Hiệp Ước này, từ đó tạo ra cuộc đối thoại giữa những học giả Việt Nam ở quốc ngoại, để đóng góp hoặc phản biện về những thông tin và quan điểm của ông Lê Công Phụng.”
Dư luận có thể đặt nhiều câu hỏi về tính chính xác của thông tin do ông Lê Công Phụng trình bày.
Cuộc phỏng vấn này là tạo ra tiếng nói chính thức từ phía bên kia, từ ông Lê Công Phụng, là người có trách nhiệm cao trong Hiệp Ước này, từ đó tạo ra cuộc đối thoại giữa những học giả Việt Nam ở quốc ngoại, để đóng góp hoặc phản biện về những thông tin và quan điểm của ông Lê Công Phụng.
Nhà báo Lý Kiến Trúc
Dư luận cũng hỏi: tại sao, vào thời điểm này, tại Hoa Kỳ, ông Phụng lại cho công bố thông tin.
Cũng có không ít ý kiến đặt câu hỏi ai là người có quyền được biết về chủ quyền lãnh thổ, và người Việt Nam đã “được gì, mất gì” trong các cuộc đàm phán biên giới luôn nằm trong bí mật.
Một số nhà báo, sau khi nghe những gì ông Phụng nói ra, nhận định rằng “ông Phụng trình bày theo cung cách của một cuộc giãi bày, hơn là cung cách của một người trả lời phỏng vấn.”
Trong một chừng mực nào đó, liệu có phải là ông Phụng “giãi bày” trước luồng dư luận nói rằng ông đã để mất đất vào tay Trung Quốc?
Ông Lê Công Phụng, Đại sứ VN tại Hoa Kỳ, nguyên Trưởng đoàn đàm phán của Chính phủ về biên giới, lãnh thổ với Trung Quốc.
“Người ta nói như vậy cũng hiểu được. Không chỉ bà con hải ngoại, ngay cả trong nước, cũng phản ứng là tại sao lại bỏ mất như vậy. Chỉ vì bà con không có thông tin. Nếu có thông tin, bà con sẽ không nói như vậy. Bà con, mặc dầu không biết tôi không phải là trưởng đoàn lúc đó, nói tôi bán cả Mục Nam Quan, Thác Bản Giốc cho Trung Quốc. Đó là do không có thông tin.”
Tại sao bây giờ mới nói?
Trong bài viết “Từ Biến Cố Thái Hà và Toà Khâm Sứ” đăng trên blog của tác giả Đồng Phụng Việt, người viết đặt câu hỏi “tại sao sau hàng chục năm im hơi, lặng tiếng, ngày hôm nay ông Đại Sứ lại “chính thức tiết lộ thông tin?””
Mặc dầu có thể không đồng ý với sự liên tưởng của tác giả này, sự trùng hợp giữa thời điểm “chính thức tiết lộ thông tin” và thời điểm có sự rạn nứt trong quan hệ Công Giáo với chính quyền khiến dư luận đặt nhiều dấu hỏi.
Tác giả Đồng Phụng Việt viết trên blog:
“Cũng vì vậy, sau hàng chục năm “im hơi, lặng tiếng”, không thèm đếm xỉa đến yêu cầu bạch hóa các hiệp định biên giới trên đất liền, trên biển đã từng được ký với Trung Quốc… Mới đây, ông Lê Công Phụng - Ðại sứ của chính quyền CSVN tại Hoa Kỳ chính thức tiết lộ hàng loạt thông tin về hai hiệp định này.
Hành động vừa kể được thực hiện vào lúc này nhằm mục đích gì, nếu không phải là “giải độc dư luận,” hi vọng ngăn chặn kịp thời sự liên kết giữa Công Giáo Việt Nam với các tôn giáo, giữa các tôn giáo với các tổ chức tranh đấu cho tự do, dân chủ ở Việt Nam cũng như tất cả những người Việt thuộc đủ mọi giới, thực sự còn yêu giống nòi và quan tâm tới tiền đồ của xứ sở?”
Thật ra, sự trùng hợp của sự kiện có thể nhiều hơn như thế!
Hành động vừa kể được thực hiện vào lúc này nhằm mục đích gì, nếu không phải là “giải độc dư luận,” hi vọng ngăn chặn kịp thời sự liên kết giữa Công Giáo Việt Nam với các tôn giáo, giữa các tôn giáo với các tổ chức tranh đấu cho tự do, dân chủ ở Việt Nam.
blogger Đồng Phụng Việt
Ngày đại sứ Lê Công Phụng nói về Hiệp Ước Biên Giới Việt Trung với báo chí hải ngoại, cũng là ngày người kế nhiệm ông, thứ trưởng Vũ Dũng, bắt đầu chuyến làm việc tại Trung Quốc.
Bản tin của Thông Tấn Xã Việt Nam nói rằng, trong chuyến đi của thứ trưởng bộ ngoại giao Vũ Dũng đến Trung Quốc lần này, “hai bên trao đổi thẳng thắn một số vấn đề liên quan tới tình hình biển Đông trong thời gian gần đây nhằm tăng cường tin cậy và hiểu biết lẫn nhau, thúc đẩy hợp tác và giữ gìn hòa bình, ổn định trên biển Đông.”
Một thành viên của diễn đàn x-caphevn.org đặt câu hỏi tương tự:
“Trong thời gian gần đây, Chính phủ Việt Nam đã bất ngờ cho phép nhiều quan chức cao cấp có liên quan trực tiếp đến đàm phán biên giới Việt Trung, trả lời phỏng vấn để giải bày những thắc mắc dư luận về vấn đề Việt Nam đã để mất đất và mất biển về tay Trung Quốc.”
Và rằng:
“Đến nay, không hiểu vì lý do gì, Chính phủ Việt Nam vẫn giữ bí mật và không công bố đường biên giới Việt Trung mới. Sự thực về vấn đề "lỗ" hay "lời" này vẫn còn là một dấu hỏi lớn cho người dân Việt Nam.”
Trong một ý kiến có liên quan, một thành viên khác của diễn đàn x-caphevn.org thì cho rằng “chuyện lời lỗ” có thể nói sau, nhưng thực tế Trung Quốc phải ngồi vào bàn đàm phán thì đã là một thành công cho Việt Nam.
Nhà báo Lý Kiến Trúc, Chủ nhiệm tạp chí Văn Hóa xuất bản và phát hành tại quận Cam, California.
“…Kể từ sau cuộc chiến biên giới 1979, Việt Nam mất biết bao nhiêu vị trí do bị Trung Quốc chiếm đóng, và cũng phải nhiều lần yêu cầu đàm phám để đòi lại và phân rõ ràng biên giới với họ mà họ đâu có chịu.
Khoang nói là cuộc đàm phán lời hay lỗ, mà hãy nói đến cái cương quyết và cái hay của Việt Nam ở đây, là cuối cùng cũng ép được Trung Quốc ngồi vào bàn đàm phán, rồi cương quyết ép họ để lấy lại từng vị trí đã mất sau cuộc chiến. Đó đã là một thành công trên mặt trận ngoại giao rồi đấy!”
Quyền được biết?
Có thể nói, rằng dư luận trong dân chúng Việt Nam về vấn đề chủ quyền lãnh thổ, đặc biệt tại Hoàng Sa và Trường Sa, dấy lên mạnh mẽ từ những ngày cuối năm 2007. Nhiều cuộc biểu tình diễn ra tại Sài Gòn và cả Hà Nội. Hàng loạt những vận động tẩy chay Olympics Bắc Kinh diễn ra trong giới thanh niên, sinh viên.
Có thể thấy, dư luận quần chúng tỷ lệ nghịch với phản ứng của chính quyền đối với Trung Quốc. Bản “Kiến Nghị Ngỏ” được cho phổ biến hồi tháng Tư năm nay, chứng minh điều này. Trên trang web của Câu Lạc Bộ Nhà Báo Tự Do, bản Kiến Nghị Ngỏ được cho phổ biến toàn văn, trong đó có đoạn như sau:
Chúng tôi thấy, những câu phản đối của người phát ngôn bộ Ngoại giao Việt Nam vừa qua về vấn đề Trung Quốc xâm lấn Hoàng Sa, Trường Sa là hoàn toàn không đủ và đã xúc phạm lòng yêu nước của dân tộc Việt Nam khi gọi những cuộc biểu tình trong trật tự để phản đối Trung Quốc là “những cuộc tụ tập không được phép.
Câu lạc bộ Nhà báo Tự do
“…Phía đất nước Việt Nam chúng ta chỉ có Bộ Ngoại giao lên tiếng phản đối khi được báo giới và dư luận hỏi đến. Mọi cơ quan được thiết lập làm đại diện cho quyền lực, ý chí của toàn dân Việt Nam (như Quốc hội, Chính phủ, Mặt trận Tổ quốc) đến nay vẫn im lặng!”
Bản Kiến Nghị viết tiếp:
“Chúng tôi thấy, những câu phản đối của người phát ngôn bộ Ngoại giao Việt Nam vừa qua về vấn đề Trung Quốc xâm lấn Hoàng Sa, Trường Sa là hoàn toàn không đủ và đã xúc phạm lòng yêu nước của dân tộc Việt Nam khi gọi những cuộc biểu tình trong trật tự để phản đối Trung Quốc là “những cuộc tụ tập không được phép.”
Đặc biệt cần nhấn mạnh những nhân viên an ninh Bộ Công An đã có những hành xử thô bạo, sách nhiễu cuộc sống của những người biểu tình ôn hòa xiển dương lòng yêu Tổ Quốc Việt Nam…”
Trong khi đó, nhà thơ Bùi Minh Quốc, trong một bài viết đăng trên trang web Talawas, kể về việc ông đi bán cuốn sách “Hoàng Sa, Trường Sa – Lãnh thổ Việt Nam nhìn từ công pháp quốc tế” của tác giả Nguyễn Q. Thắng, nói rằng độc giả, kể cả những người đương vị trong bộ máy chính quyền, đều rất quan tâm.
Ông kể, rằng giá cuốn sách chỉ có 86 ngàn đồng, nhưng ai cũng sẵn sàng đưa luôn 100 ngàn. Những người mua sách của ông không chỉ là bạn ông, là các cụ lão thành, các cựu chiến binh, nhà giáo. Người mua sách, theo lời nhà thơ, có những vị mà khi mời mua, thâm tâm ông cũng “hơi ngại bị hờ hững.” Thực tế không diễn ra như thế. Nhà thơ kể:
“Ủy viên thường vụ trưởng Ban Tuyên giáo tỉnh ủy, là chủ tịch Hội Văn nghệ tỉnh, rồi cựu phó chủ tịch Hội Văn nghệ, cựu giám đốc Đài Phát thanh Truyền hình... Cũng mua với giá 100 ngàn cả. Tổng biên tập báo Đảng của tỉnh còn yêu cầu được mua hẳn 10 cuốn để cung cấp cho phóng viên, biên tập viên. Chi hội Văn nghệ thị xã Bảo Lộc nhận bán 10 cuốn.”
Câu hỏi đặt ra, là nếu mọi người đều quan tâm đến chủ quyền đất nước, nếu mọi người dân đều có quyền được đặt câu hỏi về sự toàn vẹn của di sản do tổ tiên để lại, thì liệu chính quyền, bất cứ chính quyền nào, có quyền che dấu những thông tin ấy hay không?
Một nhà báo nói rằng, nếu một chính quyền là “của dân” và “vì dân,” chính quyền ấy “là dân,” không tách rời, không đối kháng, và không phân biệt.
Khi chính quyền cũng là dân, chính quyền ấy không có quyền che dấu sự thật, nhất là khi sự thật ấy gắn liền với di sản của tổ tiên, để lại cho mọi người, mọi thế hệ.
Vừa rồi là những thông tin, nhận định được ghi nhận từ một số blog và diễn đàn trên Internet liên quan đến những thông tin về đàm phán biên giới Việt – Trung mà ông đại sứ Lê Công Phụng trình bày gần đây. Chúng tôi sẽ tiếp tục tìm kiếm, sàng lọc và gởi đến quí vị những hình thức thông tin trên Internet, trong các trang Blog cá nhân liên quan đến nhiều đề tài khác nhau và gởi đến quí vị trong các chương trình sau. Mong quí vị đóng vai trò cầu nối giữa chúng tôi và các thông tin như vậy. Xin gởi cho chúng tôi các thông tin cùng đường liên kết đến các blog hữu ích mà quí vị đọc được, qua địa chỉ vietweb@rfa.org.
Đồng Bằng Sông Cửu Long bị ô nhiễm đến mức báo động.
Thanh Quang, phóng viên đài RFA
2008-10-02
Cuộc hội thảo mới đây tại Cần Thơ về việc bảo vệ môi trường tại vùng Đồng Bằng Sông Cửu Long (ĐBSCL) cảnh báo rằng tình trạng ô nhiễm môi trường trong vùng đang ở mức báo động.
Photo courtesy Vietnamnet
Nước thải hôi thúi không xử lý được công ty Vedan thải ra sông
Tiến sĩ Nguyễn Hữu Chiếm, Trưởng Khoa Quản Lý Môi Trường và Tài Nguyên Thiên Nhiên (Trường Đại Học Cần Thơ) cho biết như sau:
Phát triển kinh tế bất kể môi trường
Tiến sĩ Nguyễn Hữu Chiếm: Nói chung là đáng ngại tại vì cái tình trạng mà phát triển môi trường về nước thì vấn đề chất lượng nước càng ngày nó càng trở nên trầm trọng. Ví dụ như là một số những nhà máy, như tình hình vụ bột ngọt Vedan hổm rày nó đang sôi sục ở Việt Nam, tức là người ta vì kinh tế do đó người ta quên mất khía cạnh về môi trường.
Nhiều xí nghiệp bây giờ họ có đánh giá tác động môi trường nhưng mà họ không thực hiện đúng đánh giá tác động môi trường, do đó là nó xảy ra một số những cái chuyện nguy hiểm.
Tiến sĩ Nguyễn Hữu Chiếm
Nhiều xí nghiệp bây giờ họ có đánh giá tác động môi trường nhưng mà họ không thực hiện đúng đánh giá tác động môi trường, do đó là nó xảy ra một số những cái chuyện nguy hiểm. Ở đây thì vụ Vedan còn nhiều nhiều, rất là nhiều nhà máy.
Thanh Quang : Tức là ý Tiến Sĩ muốn nói là khu các cụm công nghiệp ở ĐBSCL thì cứ hoạt động là thải nước thải không qua xử lý?
TS Nguyễn Hữu Chiếm : Dạ. Hoặc là họ có hệ thống xử lý nhưng họ không tuân thủ tại vì cái luật của mình chưa nghiêm nhặt, tức là cái khâu quản lý còn nhiều bất cập, phải chấn chỉnh, thì cái đó là nhà nước đang làm, bởi vì trong trường hợp bột ngọt Vedan nó là một cái điển hình mà hiện tại hổm rày, mấy tuần nay báo chí viết rất là nhiều.
Thanh Quang : Thưa Tiến Sĩ, thế còn cái khuynh hướng nuôi trồng, chế biến thuỷ sản thì sao? Nhất là các cơ sở chế biến cá tra nghe nói làm chỉ số ô nhiễm môi trường vượt tiêu chuẩn cho phép từ 10 tới 20 lần ?
Nhà nước phải có trách nhiệm
TS Nguyễn Hữu Chiếm : Cái đó thì nó liên hệ với lại mấy cái nhà máy chế biến nữa đó anh. Nghĩa là không phải chỉ những nhà máy chế biến làm ô nhiễm không mà nuôi cũng có vấn đề do cái chất thải của thức ăn, của cá.
Tại vì hiện tại con cá nó đang đi xuống thành ra bây giờ cái môi trường đang trở nên là nó giảm trở lại. Nghĩa là cái môi trường được cải thiện chẳng qua là tại vì cái giá cả nó không có nên ngư dân không nuôi nên môi trường có khuynh hướng được cải thiện.
Do đó cái đó nó tuỳ thuộc thời vụ và tuỳ thuộc vào cái quản lý của mình. Trong thời gian tới nếu mà chúng ta muốn phát triển bền vững thì dĩ nhiên là phải có một hoạch định kế hoạch rất là rõ ràng, vùng nào nuôi, nuôi như thế nào, và chất lượng đầu ra, nước thải như thế nào, phải có quy định chặt chẽ.
Nhà nước phải có một cuộc họp ngồi lại với nhau rồi đề ra kế hoạch quản lý chung của cả đồng bằng thì mới giải quyết được.
TS Nguyễn Hữu Chiếm
Thì cái này tôi nghĩ rằng nhà nước phải có một cuộc họp ngồi lại với nhau rồi đề ra kế hoạch quản lý chung của cả đồng bằng thì mới giải quyết được. Chớ còn kinh tế có vấn đề rồi môi trường cũng có vấn đề thì rất là nguy.
Thanh Quang : Dạ. Thế còn vấn đề lạm dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, nông nghiệp thì sao, thưa Tiến Sĩ ?
TS Nguyễn Hữu Chiếm : Cái đó thì cũng rất là nguy hiểm. Tức là khi mình tiếp tục trồng lúa 3 vụ thì mình sử dụng lượng phân bón, thuốc trừ sâu nhiều quá thì nó ảnh hưởng đến môi trường. Đó là một mặt, mặt thứ hai nữa là làm cho cái thu nhập của người dân ngày càng bị hạn chế, tại vì cái đầu tư của mình quá nhiều nhưng mà cái lấy ra nó lại ổn định là chết.
Cái chi phí nó quá cao cho phân bón và thuốc trừ sâu, đó là chưa kể vấn đề môi trường. Nhưng mà năng suất nó ổn định, giá cả không được cải thiện, cuối cũng thì cái đó ảnh hưởng rất lớn đến cái tình hình nông dân ở nông thôn.
Thanh Quang : Thưa Tiến Sĩ, có nhiều ý kiến cũng thắc mắc về cái nhận thức của giới quản lý môi trường, rồi cả các cấp chính quyền, thì cái nhận thức về ô nhiễm môi sinh chưa thích hợp, thậm chí tắc trách, thì cái vấn đề này hư thực ra sao ?
TS Nguyễn Hữu Chiếm : Cái đó thì tôi nghĩ rằng nhận thức về môi trường thì mọi người đều nhận thức. Tôi nghĩ rằng ai cũng biết môi trường nó có vấn đề. Môi trường đã bị ô nhiễm và ảnh hưởng đến sức khỏe, rồi đời sống này nọ. Người dân họ cũng biết tại vì họ trực tiếp mà.
Mekông giòng sông quốc tế-Photo AFP
Nhưng mà vấn đề ở chỗ tại vì tình hình hiện tại do cái vấn đề kinh tế nó lại quan trọng hơn. Người ta nghĩ rằng về cá nhân, tức là kinh tế của cá nhân nhiều khi vì cái mục tiêu cá nhân mà quên di cái chung của toàn xã hội. Cái đó thì cần phải chấn chỉnh lại, do đó cần pháp luật phải nghiêm minh, tức là ai là người quản lý thì người đó phải có trách nhiệm nào đó.
Cần phải chấn chỉnh lại, do đó cần pháp luật phải nghiêm minh, tức là ai là người quản lý thì người đó phải có trách nhiệm nào đó.
TS Nguyễn Hữu Chiếm
Thí dụ mình nói nghe nó kỳ chớ ở các nước phát triển thì chỉ cần có vấn đề, thí dụ như Nhật Bản có ông Bộ Trưởng Bộ Nông Nghiệp ổng mới vừa từ chức vì do gạo có nhiễm thuốc trừ sâu đó. Đó, cái trách nhiệm rất là cao. Trách nhiệm rất là cao!
Tại vì mình thì ai cũng không có trách nhiệm hết thì rất là nguy. Mọi người đều đổ dồn cho người này, đổ cho người kia thì rất là khó, tức là phải rạch ròi, cấp xã, cấp huyện, cấp tỉnh, cấp trung ương thì mình chịu cái khâu nào?
Thí dụ tôi nghĩ trung ương phải chịu khâu đầu ra và đầu vào, phải không? Tại vì xuất khẩu mấy ổng làm chớ địa phương đâu có biết. Còn cấp địa phương là ở cấp tỉnh thì họ chịu trách nhiệm vấn đề là quy hoạch trong tỉnh họ. Rồi cấp thấp nữa là cấp xã thì anh phải biết người ta đang dùng cái gì.
Thì tôi nghĩ rằng nó mới rõ ràng, có quy trách nhiệm đàng hoàng mới giải quyết được, chớ còn cái nào cũng chung chung hết trơn, ai cũng nhận thức, ai cũng biết hết nhưng mà đều không có trách nhiệm thì rất là khó. Tôi nghĩ rằng từ từ mình sẽ cải thiện, cải thiện mới được, không cải thiện không được đâu.