Bà Hillary Clinton và con gái Chelsea trong chuyến đi Việt Nam cùng Tổng thống Bill Clinton hồi năm 2000

Ngoại trưởng Hillary Clinton từng nhiều lần tới Việt Nam trong đó có chuyến thăm cùng Tổng thống Bill Clinton hồi năm 2000

Tạp chí có tiếng Foreign Policy - Chính sách Ngoại giao - đã đưa Việt Nam vào danh sách "các đồng minh đáng xấu hổ nhất" của Hoa Kỳ nhân các diễn biến ở Ai Cập nơi Tổng thống Hosni Mubarak là người được Hoa Kỳ hậu thuẫn.

Trong phần nêu danh Việt Nam, tạp chí nói 'lãnh đạo' Việt Nam Nguyễn Tấn Dũng, thủ tướng chính phủ mới vừa được bổ nhiệm thêm nhiệm kỳ thứ hai bởi Đảng Cộng sản Việt Nam, đảng duy nhất được pháp luật cho phép bổ nhiệm các nhà lãnh đạo từ hàng ngũ của chính đảng này.

Bấm Foreign Policy trích báo cáo của Human Rights Watch nói "Việt Nam đã tăng cường trấn áp nhân quyền trong năm qua, bỏ tù những người bảo vệ quyền con người, blogger và những người vận động chống tham nhũng".

Bên cạnh đó, tạp chí cũng nói các nhóm tôn giáo bị sách nhiễu nhiều lần trong khi sự tàn bạo của cảnh sát và các trường hợp tử vong khi bị cảnh sát giam xảy ra thường xuyên.

Về kiểm soát internet, Chính sách Ngoại giao nhận định:

"Cũng giống Trung Quốc, Việt Nam dựng tường lửa internet, chặn các trang web mà họ phản đối và đòi các nhà cung cấp dịch vụ và các quán cafe internet cài đặt phần mềm theo dõi người dùng".

'Hỗ trợ của Hoa Kỳ'

Foreign Policy nói "Ba mươi lăm năm sau cuộc chiến Việt Nam và 15 năm sau ngày quan hệ ngoại giao được tái lập, quan hệ giữa Việt Nam và Hoa Kỳ chưa bao giờ gần gũi hơn hiện nay."

"Ý thức được sự trỗi dậy của Trung Quốc, hai nước đã tăng cường quan hệ quốc phòng bao gồm tập trận quân sự và một hợp đồng hạt nhân dân sự tiềm năng."

Ý thức được sự trỗi dậy của Trung Quốc, hai nước đã tăng cường quan hệ quốc phòng bao gồm tập trận quân sự và một hợp đồng hạt nhân dân sự tiềm năng.

Tạp chí Foreign Policy

Nhưng tạp chí cũng nói trong tháng Một năm nay, Hoa Kỳ đã phải phản đối khi một nhà ngoại giao của họ ở Việt Nam bị vật xuống đất và khiêng đi khi đến thăm một linh mục bất đồng chính kiến có tiếng ở Huế.

Những nước khác có tên trong danh sách tám "đồng minh đáng xấu hổ nhất" khác nữa của Hoa Kỳ ngoài Ai Cập còn có Kazakhstan, Jordan, Ethiopia, Saudi Arabia, Uganda, Uzbekistan và Yemen.

Tại Kazakhstan, Tổng thống Nursultan Nazarbayev, cựu lãnh tụ Đảng Cộng sản, đã cai trị đất nước này từ năm 1991 mà không có cải tổ chính trị.

Ở Jordan, Vua Abdullah II lên ngôi từ năm 1993 và hệ thống bầu cử ở nước này được cho là "có lỗ hổng nghiêm trọng".

Foreign Policy nói chương trình cải cách kinh tế của Vua Abdullah đã dẫn tới mức tăng GDP ổn định nhưng cũng giống như ở Ai Cập, phát triển kinh tế đã không giúp người nghèo bớt khổ và thất nghiệp có thể cao tới 30%.

Vị Vua Jordan đã vừa phải bổ nhiệm thủ tướng mới hôm thứ Ba và ra lệnh "cải tổ chính trị thực sự" sau khi phe Hồi giáo đối lập biểu tình trong nhiều tuần đòi chính phủ từ chức.

Các nước còn lại trong danh sách đều bị tố cáo có chính sách bóp ngẹt không gian cho bất đồng chính trị và những chỉ trích độc lập, áp dụng các hình thức tra tấn và tham nhũng tràn lan.

Tại Saudi Arabia, chỉ riêng trong năm 2009 đã có tới 2000 người bị bắt về các cáo buộc chính trị trong khi chín triệu phụ nữ bị cấm làm một số việc nhất định, không được lái xe và cũng có luật buộc họ phải phục tùng chồng.

Yếu tố Ai Cập

Người biểu tình Ai Cập giơ nắm đấm về phía binh lính trên xe thiết giáp tại Cairo

Người biểu tình ở Ai Cập đòi đích danh ông Hosni Mubarak từ chức

Danh sách "các đồng minh đáng xấu hổ nhất" của Hoa Kỳ được Foreign Policy cập nhật sau các diễn biến ở Ai Cập, nơi người dân đã vùng lên đòi đích danh Tổng thống Hosni Mubarak từ chức.

Tờ Washington Post nói Hoa Kỳ từ lâu đã không coi cải tổ chính trị là ưu tiên hàng đầu trong quan hệ với Ai Cập.

Lý do là họ cần sự hỗ trợ của nước này để đạt được hòa bình giữa Israel và Palestine.

Họ cũng ngần ngại kêu gọi thay đổi chính trị ở Cairo sau khi phe Hồi giáo Hamas thắng cử tại Palestine trong năm 2006.

Washington Post nói về cuối nhiệm kỳ của Tổng thống George Bush, Ai Cập tự tin tới độ họ nói với Ngoại trưởng khi đó, bà Condoleezza Rice rằng bà không thể sang thăm Ai Cập nếu bà không bỏ hạn chế mà quốc hội đưa ra đối với khoản viện trợ quân sự 100 triệu đô la Mỹ.

Cuối cùng bà Rice đã phải thực hiện điều này.

Trong quan hệ với Việt Nam, các chuyên gia cũng nói Hoa Kỳ đã giảm nhẹ ưu tiên cho nhân quyền khi quan hệ kinh tế và quân sự phát triển.

Washington cũng muốn lôi kéo Việt Nam ngả về phía họ trong lúc Trung Quốc đang ngày càng tỏ ra mạnh dạn hơn.

Năng lực phòng thủ của Việt Nam

Lãnh đạo Đảng và Chính phủ cùng các tướng lĩnh Việt Nam

Trong bối cảnh an ninh vùng ngày càng phức tạp, Giám đốc Viện nghiên cứu quốc phòng Hudson tại Washington DC, Hoa Kỳ cho rằng Việt Nam cần mở rộng phạm vi tìm đồng minh quân sự.

Tiến sĩ Richard Weitz đồng thời cũng là bình luận viên của trang Second Line of Defense. Trả lời phỏng vấn của BBC Tiếng Việt, ông đánh giá về năng lực quốc phòng của các quân binh chủng mà Việt Nam hiện có, cũng như các vấn đề liên quan đến khả năng Hà Nội mua vũ khí từ Washington.

Trước câu hỏi cần mua vũ khí tới mức nào là đủ sau khi Việt Nam đã đặt mua một số tàu ngầm hạng Kito từ Nga để phòng thủ biển, Tiến sĩ Richard Weitz nhận xét:

Richard Weitz: Một mình Trung Quốc là đã đủ đè bẹp Việt Nam. Nhất là mấy năm gần đây, hải quân Trung Quốc đang ngày càng lớn mạnh trên nhiều phương diện. Họ vừa tự sản xuất vũ khí, vừa mua vũ khí từ Nga, nhiều hơn gấp nhiều lần lượng vũ khí Việt Nam mua.

Thế nên, có thể nói là Việt Nam đã áp dụng chiến lược "xù lông nhím". Tức là dương oai nhưng không làm tổn hại đến Trung Quốc nhằm tránh bị cuốn vào cuộc chạy đua vũ trang. Và Việt Nam có cả chiến lược cân bằng quyền lực từ bên ngoài nữa. Điều đó dễ nhận thấy.

Chẳng hạn như năm ngoái, Việt Nam tổ chức viếng thăm cảng, diễn tập quân sự. Vừa đủ để Bắc Kinh nghĩ rằng mình không nên dính dáng vào chiến tranh trên biển với Việt Nam bởi vì mình sẽ chịu một số thiệt hại, và có thể Hoa Kỳ còn can thiệp vào nữa.

BBC Tiếng Việt: Thế còn không quân Việt Nam thì sao? Chúng ta biết gì về lực lượng này?

Richard Weitz: Tôi nghĩ đây là bộ phận yếu nhất. Từ trước tới nay, không quân và hải quân yếu hơn cả trong số các binh chủng của quân đội Việt Nam.

Tiến sĩ Richard Weitz cho rằng với Việt Nam thì mua vũ khí từ Hoa Kỳ dễ hơn là nhận các khóa huấn luyện quân sự

Ngược lại, về phía Trung Quốc, như chúng ta vừa thấy trong vài tuần qua, họ đã và đang sản xuất thêm nhiều phi cơ có sức công kích mạnh mẽ. Thế nên tôi nghĩ giữ gìn an ninh không phận sẽ là phần khó khăn nhất.

Có lẽ Việt Nam dễ thua trên mặt trận này ngay từ lúc lâm trận, trừ khi có Hoa Kỳ hoặc bên nào đó can thiệp vào. Tuy nhiên chiến lược của Việt Nam là không gây chiến tranh với Trung Quốc mà giữ cho mình đủ mạnh để đề phòng những việc như vậy xảy ra.

BBC Tiếng Việt: Trong bài viết của mình, ông có nhắc đến việc chính quyền cộng sản Việt Nam thừa hưởng một số vũ khí từ chính quyền Việt Nam Cộng hòa cũ và của cả Hoa Kỳ sau khi chiến tranh kết thúc vào năm 1975. Khả năng Hoa Kỳ giúp Việt Nam nâng cấp kho vũ khí này tới đâu thưa ông?

Richard Weitz: Tôi nghĩ nâng cấp vũ khí thì dễ dàng hơn và rẻ hơn là bán cả kho vũ khí cho Việt Nam. Có nhiều lý do để Hoa Kỳ tham gia vào các dự án này, khác hẳn với cách làm của Nga hay của các nước cung cấp vũ khí truyền thống.

Tuy nhiên, cũng có một số hạn chế vì kho vũ khí xưa đã quá cũ kĩ. Thế nên nếu nâng cấp cũng không tăng thêm bao nhiêu năng lực quốc phòng của Việt Nam.

Tất nhiên, mục đích của việc đó là để phát tín hiệu cho Bắc Kinh thấy Hoa Kỳ có quan tâm tới Việt Nam, chứ không phải chỉ khoanh tay đứng nhìn một khi có chiến tranh xảy ra giữa Việt Nam và Trung Quốc.

BBC Tiếng Việt: Ông cũng đề cập đến những trở ngại hoặc chống đối từ các đồng minh Đông Nam Á của Hoa Kỳ như Singapore và Thái Lan. Tiếng nói của họ nặng ký đến đâu khi kêu gọi Hoa Kỳ ngừng bán vũ khí cho Việt Nam?

Richard Weitz: Cái đó còn tùy vào việc họ cảm thấy như thế nào trong quan hệ với Trung Quốc. Trong mắt họ, Việt Nam từng bị nhìn nhận là nước rất hung hãn (a very aggressive country), từng chiếm đóng Campuchia...Các nước láng giềng cũng đã từng có nỗi sợ về Việt Nam.

Hiện Hoa Kỳ vẫn chiếm thế mạnh trên mặt biển ở châu Á - Thái Bình Dương

Nhưng mấy năm gần đây Việt Nam cư xử có trách nhiệm hơn và chính sách đối ngoại cũng trở nên gắn bó với chiến lược của khối ASEAN, hòa nhập vào hướng đi chung của khối Đông Nam Á, ngoại trừ một số vấn đề đối nội.

Chính quyền Việt Nam, như chúng ta biết vẫn còn rất chuyên chế, hạn chế nhân quyền nhiều hơn các nước khác, chỉ không gay gắt bằng Miến Điện mà thôi.

Nhưng về mặt ngoại giao thì tôi nghĩ không có quan ngại gì thường trực về Việt Nam. Cho nên tùy vào việc các nước đó quan ngại tới đâu về Trung Quốc hay về Việt Nam hoặc các hành động mà hai nước này có thể gây ra.

Các nước láng giềng Đông Nam Á chắc chắn không muốn 'tái khởi động' (restart) chuyện Việt Nam bước vào con đường hung hãn.

Nhưng họ cũng không muốn Trung Quốc bước ra khỏi cách đi mà Bắc Kinh đã tuyên bố, đó là nước này sẽ không chủ động giải quyết xung đột với quốc gia trong khu vực bằng vũ lực.

BBC Tiếng Việt: Nhưng Việt Nam, theo nhận định của ông, chỉ là một khách hàng mua vũ khí tiềm năng của Hoa Kỳ. Họ phải làm gì để thay đổi hiện trạng để đạt được điều họ muốn từ Hoa Kỳ?

Dĩ nhiên, về phần nào đó là đây quyết định của cả hai. Phía Hoa Kỳ phải quyết định có bán vũ khí cho Việt Nam hay không, cũng như việc cần phải giải quyết thế nào cuộc đối đầu với Trung Quốc. Trong thời gian tới điều đó sẽ rõ thôi.

Việt Nam thì phải tự quyết định xem họ có muốn mua vũ khí từ Hoa Kỳ hay không. Cả hai quốc gia cần phải quyết định chung. Họ cũng cần phải suy nghĩ xem Trung Quốc và các nước láng giềng trong khu vực sẽ phản ứng ra sao.

Nhưng tôi nghĩ vấn đề nằm ở chỗ tiền bạc nhiều hơn là ở ngoại giao. Tức là Việt Nam sẽ được lợi nhiều hơn từ việc khởi động mối quan hệ mua bán vũ khí quốc phòng với Hoa Kỳ so với những mất mát có thể phát sinh từ việc các nước láng giềng lo ngại và tị hiềm về chuyện mua bán vũ khí.

BBC Tiếng Việt: Việc Việt Nam mua vũ khí của Hoa Kỳ liệu có vấp phải trở ngại nào từ chính phủ và quốc hội Hoa Kỳ, hoặc các nhóm vận động hành lang hay không?

Richard Weitz: Từ trước tới giờ các nhóm đấu tranh cho nhân quyền và tự do luôn phản đối, nhất là từ các Việt kiều rời Việt Nam khi cuộc chiến kết thúc năm 1975.

Tuy nhiên, những gì Trung Quốc làm trong năm qua đã thu hút sự chú ý vào nhu cầu làm sao có được bảo đảm rằng sức mạnh đang lên của Trung Quốc chỉ giúp củng cố chứ không gây tổn hại đến sự ổn định khu vực. Nhiều trở ngại truyền thống có thể được dàn xếp.

Điều quan trọng là phải gửi tín hiệu cho Bắc Kinh về những gì đã xảy ra như diễn tập quân sự chung hay tuyên bố về hợp tác hạt nhân, một loạt các bước đi khác Việt Nam và Hoa Kỳ đang triển khai nhằm gần lại nhau trong năm qua. Vì tôi luôn nêu quan điểm rằng hiện có một quan ngại chung trong vùng về Trung Quốc.

BBC Tiếng Việt: Ông biết gì về những chương trình tập huấn quân sự cho Việt Nam từ Hoa Kỳ? Bởi chúng ta đều biết rằng mua vũ khí là một chuyện, nhưng có biết sử dụng hay không lại là một chuyện khác.

Richard Weitz: Huấn luyện quân sự còn khó hơn cả việc mua bán vũ khí. Hoa Kỳ từng gặp khó khăn với do có những quan ngại về nhân quyền. Có lẽ đối với Việt Nam thì tình thế còn khó khăn hơn nữa.

Tuy nhiên, có thể áp dụng một lối đi khác, đó là Việt Nam học lại từ các nước đã được Hoa Kỳ tập huấn quân sự. Giới quân sự Hoa Kỳ cũng huấn luyện các những chuyên gia để họ đi đào tạo các đối tượng khác, tất nhiên chủ yếu là cho chính lực lượng quân sự của họ. Nhưng công tác này có thể bao gồm cả các lực lượng quân sự của các nước khác nữa.

Bấm Xem thêm phần I bài phỏng vấn với Tiến sĩ Richard Weitz.

Các sĩ quan Việt Nam thăm hàng không mẫu hạm USS George Washington

Truyền hình TQ giả mạo hình ảnh

Việc "đạo" hình ảnh xảy ra nhiều lần

Kênh truyền hình nhà nước Trung Quốc đã sử dụng một đoạn phim lấy từ một bộ phim Hollywood trong phóng sự của mình, và việc này xảy ra không chỉ một lần.

Phóng sự trên kênh truyền hình trung ương CCTV về lực lượng không quân Trung Quốc có chiếu cảnh một vụ nổ giống hệt trong phim Top Gun làm từ năm 1986.

CCTV thường hay dùng các clip lấy từ phim truyện trong các phóng sự của mình.

Một nguồn tin quen biết kênh truyền hình này cho hay ban lãnh đạo đang tìm cách kiểm soát tình hình.

Đoạn phim nói tới bên trên được chiếu trong bản tin chính của CCTV hôm 23/01.

Đây là bài phóng sự nói về công tác huấn luyện của không quân Trung Quốc.

Trong đó cũng có các đoạn phỏng vấn với một số tướng lĩnh.

Khi chiếu cảnh chiến đấu cơ luyện tập, lời dẫn cho hay đây là tập trận bắn đạn thật và các mục tiêu đều bị bắn trúng.

Trong một cảnh, phi công phóng đạn. Một máy bay trúng đạn nổ tung và bốc cháy.

Cảnh này bị một số người tinh mắt nói là hoàn toàn giống hệt cảnh trong phim Hollywood tựa đề Top Gun, có tài tử Tom Cruise.

Theo nguồn tin thân cận với CCTV, đây không phải lần đầu tiên clip lấy từ phim truyện được dùng trong phóng sự truyền hình.

Nguồn tin này nói: "Còn nhiều trường hợp tự tiện dùng clip khác nữa”.

Đôi khi lý do là vì các phóng viên và biên tập viên lười biếng khi tìm hình ảnh, cũng có lúc vì clip quá đẹp.

Thông thường việc này xảy ra đối với các phóng sự về quân đội, khoa học và kỹ thuật, khi khó nhận ra các cảnh đệm.

CCTV không nói với khán giả về việc dùng clip của phim truyện mà cũng không trả tiền bản quyền cho nhà sản xuất phim.

Vài năm trước, cao ủy thương mại EU lúc đó là Peter Mandelson đã than phiền việc CCTV không bao giờ trả tiền bản quyền cho các tác giả châu Âu.

Biên tập viên trưởng kênh CCTV từ chối trả lời về cáo giác "Top Gun".

Quốc tế kêu gọi điều tra vụ thiêu nhà báo

Thủ phạm đã đột nhập và tưới cồn thiêu cháy nhà báo Lê Hoàng Hùng ngay tại nhà riêng của ông.

Các nhóm bảo vệ nhân quyền quốc tế nói công an Việt Nam phải nhanh chóng tìm ra thủ phạm vụ đột nhập và thiêu một nhà báo tại nhà riêng khi ông đang ngủ.

Hôm thứ Ba, Uỷ ban Bảo vệ Nhà báo và Liên đoàn Phóng viên Quốc tế đã kêu gọi cảnh sát phải thúc đấy điều tra vụ phóng viên Lê Hoàng Hùng của báo Người Lao động thiệt mạng hôm 29/1 sau khi bị phóng hỏa.

Cả hai tổ chức trên bày tỏ sự quan ngại rằng rất có thể vụ tấn công có liên quan tới việc ông Hùng đã có những bài phóng sự mạnh mẽ đăng trên báo Người Lao động về nạn tham nhũng và buôn lậu ở vùng đồng bằng sông Cửu Long.

Ông Hùng đã bị bỏng nặng trên quá nửa cơ thể sau khi bị tạt cồn đốt hôm 19/1.

Đây không phải là lần đầu tiên một phóng viên Việt Nam bị tấn công một cách tàn độc.

Khi nhà báo có sai phạm thì người ta rất nhanh chóng trong việc bỏ tù, nhưng lên tiếng bảo vệ cho các nhà báo chân chính thì hầu như không ai lên tiếng cả.

Trần Quang Thành, cựu phóng viên VTV và VOV

Hồi năm 1991, ông Trần Quang Thành, cựu phóng viên của Đài Tiếng nói Việt Nam và Đài Truyền hình Việt Nam, từng bị tạt acid khiến ông mù một mắt, mặt biến dạng và nay chỉ có thể thở bằng miệng.

Được biết công an Hà Nội khi đó đã thành lập chuyên án để điều tra vụ việc, nhưng không đưa ra kết luận nào.

Nhận xét về cách hành xử của giới chức đối với các phóng viên, ông Thành nói: "Khi nhà báo có sai phạm thì người ta rất nhanh chóng trong việc bỏ tù, nhưng lên tiếng bảo vệ cho các nhà báo chân chính thì hầu như không ai lên tiếng cả."

Nhà báo Lê Hoàng Hùng (sinh năm 1960), bút danh Trần Hải Nguyên, đã có thâm niên 30 năm làm báo.

Ông công tác tại báo Long An, Bà Rịa - Vũng Tàu trước khi chuyển sang làm cho tờ Pháp luật TP Hồ Chí Minh, và từ tháng 5/2002 là báo Người Lao Động với vị trí phóng viên thường trú tại Long An.

Quà Tết ngàn đô ở Việt Nam

Rượu là một trong những mặt hàng 'quà tết' phổ biến trong dịp tết.

Tết Nguyên đán vẫn luôn là một dịp mua sắm nhộn nhịp của nhiều người dân từ nông thôn tới đô thị.

Thế nhưng, như truyền thông trong nước đưa tin, quà biếu đặc biệt là việc tìm kiếm và biếu xén những loại quà tết cao cấp vẫn luôn là một các chủ đề 'nóng' bậc nhất khi tết Tân Mão đang đến gần.

"Cặp bưởi hồ lô có giá 650 nghìn đồng, cặp dưa hấu vuông đến 3,5 triệu đồng... cặp dưa hình thỏi vàng giá ngang chiếc tivi LCD 32 inch: 6,5 triệu đồng. Thậm chí, một chai rượu hơn 60 triệu đồng… vẫn được nhiều người “săn” làm quà Tết," một bài báo của Tiền Phong online cho biết về nhu cầu tìm 'hàng độc' làm quà của người đi chợ tết.

"Năm nay có những giỏ quà "khủng" loại 4 triệu (gồm 2 chai rượu và 1 hộp sôcôla ngoại xịn), loại 10 triệu (chai rượu ngoại 6 triệu, hộp sôcôla và một ít bánh ngoại)," trang mạng eva.vn chạy một bài dài trong mục thị trường giá cả của mình.

Nhiều nơi người ta đã mang hàng tết cho các sếp từ lâu trước tết rồi, có những món quà lên tới cả vài trăm nghìn đô.... Còn tết thì họ thậm chí chỉ đến nhà sếp đòi uống rượu suông thôi

Nguyễn Quang Lập

"Những ngày cận Tết, dạo quanh các cửa hiệu bán quà biếu, tặng, nhiều người ngỡ ngàng trước những món quà trị giá từ vài chục triệu đến hàng trăm triệu đồng đang hút khách," tờ Thanh Niên online phản ánh một các dòng hàng dành cho khách có khả năng thanh toán cao.

Đó là những loại hàng hóa đặc biệt từ yến sào, vi cá mập, tới tranh đá hoặc quần áo thời trang hàng hiệu loại top của nước ngoài, có giá từ vài chục tới cả vài trăm triệu đồng.

Khác biệt

Nhiều siêu thị mở cửa tới tận khuya trong dịp tết này.

Nhà văn Nguyễn Quang Lập từ trong nước nói với BBC Việt ngữ hôm 31/01 rằng chuyện biếu quà Tết năm nay có khác với những năm trước.

"Năm nay người ta biếu quà kín đáo, âm thầm hơn, dù bên ngoài đường phố vẫn rất tấp nập," ông Lập nhận xét.

"Nhiều nơi người ta đã mang hàng tết cho các sếp từ lâu trước tết rồi, có những món quà lên tới cả vài trăm nghìn đô.... Còn tết thì họ thậm chí chỉ đến nhà sếp đòi uống rượu suông thôi," chủ trang blog Quê Choa cho biết.

Ông Lập cho rằng có lẽ phải lập thêm nhiều các công ty làm dịch vụ biếu quà hộ, trong những dịp tết như thế này:

"Vì nhiều anh chị em làm ở khối văn phòng phải chạy ngược chạy xuôi quà tết cho cơ quan, bở cả hơi tai," nhà văn giải thích.

Cấm hay không cấm

Một blogger khác, Tiến sỹ Nguyễn Xuân Diện, trên trang blog của mình đã chạy hai hàng giới thiệu về chủ đề 'quà tết biếu xén', mà ông quan tâm:

Mua bán hàng tiêu dùng và quà tặng dịp tết luôn nhộn nhịp.

"Tết này, tuyệt đối không mang quà đến biếu ông Phạm Quang Nghị - Bí thư Thành ủy Hà Nội. Nhưng có thể mang quà đến biếu ông Nguyễn Xuân Phúc - Bộ trưởng Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ," Nguyễn Xuân Diện viết.

"Bộ trưởng Nguyễn Xuân Phúc cho biết rất rõ: "Chính phủ chỉ cấm những hình thức biếu quà có tính chất tiêu cực, lạm dụng công quỹ, chứ không hạn chế tặng quà theo truyền thống và phong tục.

"Vậy khi mang quà đến các đồng chí trong Chính phủ, đề nghị trăm họ tuyệt đối không được mang quà có tình chất tiêu cực, lạm dụng công quỹ; còn tặng quà theo truyền thống và phong tục thì OK, không hạn chế số lượng và giá trị," blogger từ Viện Nghiên cứu Hán Nôm kết luận.

Quà biếu có xu hướng nổi lên như một phương tiện quan hệ xã hội giữa các tầng lớp quan chức, giữa quan chức với nhau và giữa quan chức với dân thường

Vương Trí Nhàn

Cũng từ trong nước, nhà phê bình văn học Vương Trí Nhàn, nói với BBC Việt ngữ:

"Tôi thấy nhiều biểu hiện của quà biếu ngày nay, trong đó có biếu xén dịp tết, là một biến tướng của thời phong kiến," người từng viết nhiều bài dưới chủ đề "Người Việt xấu xí" nói.

"Quà biếu có xu hướng nổi lên như một phương tiện quan hệ xã hội giữa các tầng lớp quan chức, giữa quan chức với nhau và giữa quan chức với dân thường

"Nó là một hình thức phân phối của cải và tạo dựng quan hệ trong xã hội và theo tôi hiểu, nó thuộc về văn hóa quyền lực," ông Nhàn nhận định

Quân đội Ai Cập quyết không dùng vũ khí

Quân đội Ai Cập tuyên bố sẽ khôngsử dụng vũ khí chống lại người biểu tình, trong khi chính phủ nói chuẩn bị đàm phán với phe đối lập.

Một thông cáo của quân đội bày tỏ lòng kính trọng với "quyền hợp pháp của người dân".

Thông cáo này được đưa ra ngay trước cuộc biểu tình rầm rộ tại Cairo hôm thứ Ba, trong khi có kêu gọi tổng đình công toàn quốc.

Biên tập viên chuyên trách Trung Đông của đài BBC, Jeremy Bowen, nói thông cáo này rất quan trọng bởi vì nó giúp xóa tan sự nghi ngại của người biểu tình.

Tân Phó tổng thống Omar Suleiman cho hay ông Mubarak đã yêu cầu ông mở đối thoại với các đảng phái chính trị để bàn về cải cách hiến pháp.

Trước đó, ông Mubarak loan báo việc cải tổ nội các nhằm ngăn chặn biểu tình, bắt đầu bằng việc thay thế Bộ trưởng Nội vụ Habib al-Adly, người vốn bị dân căm ghét.

Phe đối lập đã kêu gọi hàng triệu người xuống đường tại Cairo.

Một cuộc tuần hành tương tự cũng đang được tổ chức ở Alexandria.

Dịch vụ xe lửa ở Ai Cập ngừng hoạt động trong giờ giới nghiêm từ 1500 tới 0800 sáng hôm sau và hãng hàng không quốc gia EgyptAir tuyên bố hủy toàn bộ các chuyến bay trong và ngoài nước trong khoảng thời gian này.

Tuy nhiên hàng nghìn người biểu tình vẫn trụ lại quảng trường Tahrir, cho dù có lệnh cấm đi lại.

Truyền đơn được phân phát tới đám đông, kêu gọi quân đội đứng về phía nhân dân và không làm gì chống lại họ.

Hãng thông tấn AFP nói công ty cung cấp dịch vụ internet cuối cùng là Noor Group đã ngừng hoạt động hôm thứ Hai, khiến liên lạc với bên ngoài gián đoạn.

Áp lực nước ngoài

Trong thông cáo của mình, Phó Tổng thống Suleiman nói tổng thống sẽ đưa ra chính sách mới trong một vài ngày tới.

"Trong đó sẽ có các chủ trương rõ ràng và dứt khoát về việc thực thi các cam kết của tổng thống trong một thời hạn nhất định để khôi phục niềm tin vào nền kinh tế Ai Cập... và đối phó với các trọng tâm như khắc phục tình trạng thất nghiệp, chống đói nghèo và tham nhũng, đạt quân bình giữa tiền lương và giá cả."

Ông Suleiman cũng nói rằng bầu cử thêm sẽ được tổ chức tại các địa phương từng xảy ra gian lận trong kỳ bầu cử quốc hội tháng 11 năm ngoái, trong đó đảng của ông Mubarak giành 83% số ghế.

Thông cáo của phó tổng thống được đưa ra trong bối cảnh áp lực từ bên ngoài ngày càng nhiều.

Bộ ngoại giao Mỹ đã cử đặc phái viên tới Cairo, cựu đại sứ Hoa Kỳ tại Ai Cập Frank Wisner, để kêu gọi lãnh đạo nước này thay đổi chính trị.

Trước đó, ôg Mubarak đưa ra một số thay đổi quan trọng trong nội các. Ngoại trưởng Ahmed Aboul Gheit và Bộ trưởng Quốc phòng, Tướng Mohamed Hussein Tantawi - người nay giữ thêm chức phó thủ tướng - đều tại vị.

Bộ trưởng Nội vụ Adly được thay bằng một tướng quân đội, Mahmud Wagdi.

Việc thay đổi nội các cho thấy sự ra đi của nhiều nhân vật từng tiến hành tự do hóa kinh tế ở Ai Cập và việc hình thành một chính phủ nhiều thành phần quân sự.

Một số doanh nhân từng giữ các vị trí về kinh tế cũng bị thay thế.

Quan ngại về kinh tế gia tăng sau một tuần biểu tình. Giá dầu lửa hôm thứ Hai tăng lên tới 100 đôla/thùng trong khi có lo ngại rằng bất ổn sẽ còn tiếp tục.

Israel đồng ý cho Ai Cập điều thêm 800 quân tới bán đảo Sinai, lần đầu tiên kể từ khi hai nước ký hòa ước năm 1979. Số quân này sẽ bảo vệ khu nghỉ mát quan trọng trên bờ Hồng Hải, Sharm el-Sheikh.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cảnh báo nguy cơ Ai Cập sẽ lọt vào tay một tổ chức Hồi giáo như việc từng xảy ra ở Iran.

Con số người chết trong các cuộc biểu tình tới nay khoảng 100. Theo tổ chức Human Rights Watch ở Cairo, con số này có thể lên tới 174.

Nhiều nước đang tìm cách sơ tán công dân của mình trong tình trạng các sân bay quá tải và hỗn độn.

Người Mỹ tiêu xài trở lại

Chi tiêu của người tiêu dùng Hoa Kỳ tăng trong năm 2010.

Chi tiêu của người tiêu dùng Mỹ tăng trong năm 2010, và chúng tăng với tốc độ nhanh nhất trong ba năm trở lại đây, số liệu chính thức cho thấy.

Chi tiêu tăng 3,5% so với năm 2009, Bộ Thương mại Hoa Kỳ cho hay. Trước đây chỉ số tiêu thụ tăng mạnh nhất là năm 2007, với 5,2%, trước khi Mỹ bước vào suy thoái.

Độ tiêu xài trong 2010 được thúc đẩy mạnh bởi chi tiêu trong tháng 12. Chi tiêu trong tháng này tăng 0,7%, là tháng thứ sáu tăng liên tục.

Chi tiêu của người tiêu dùng Mỹ chiếm hai phần ba hoạt động của kinh tế Hoa Kỳ, nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Thu nhập gia tăng, và độ chi tiêu của giới tiêu thụ tăng mạnh nhất trong ba năm dẫn đến tỷ lệ tiết kiệm trong dân giảm nhẹ trong tháng 12, số liệu chính thức cho thấy.

Kinh tế gia dự đoán chi tiêu và tiết kiệm sẽ gia tăng trong 2011, một khi thị trường nhân dụng tiếp tục được cải thiện, cộng thêm tác dụng của việc giảm thuế.

Stephen Stanley, kinh tế gia trưởng từ công ty chứng khoán Pierpont Securities nói: "Khi công ty đẩy mạnh mướn thêm người, độ tăng của thu nhập tiếp tục được duy trì, đây là nền tảng cho gia tăng chi tiêu trong năm 2010, tạo điều kiện cho dân đẩy mạnh tiết kiệm."

Tuy nhiên hiện đang có quan ngại liệu gia tăng chi tiêu của người tiêu dùng Mỹ có đủ mạnh để cân đối lại cắt giảm hoạt động của một số khu vực công. Và thị trường nhà đất vẫn còn yếu.

Tuần qua số liệu cho thấy kinh tế Mỹ tăng trưởng khá ba tháng cuối năm, tính trung bình cả năm tăng 3,2%, tăng hơn so với quý trước, vốn chỉ được 2.6%.

Mỹ và Nhật Bản có nguy cơ vỡ nợ

Thứ ba, 01-02-2011, 5:06 PM - Nguồn: Vietnam Plus

Ngày 31/1, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cảnh báo nguy cơ tình trạng vỡ nợ ở Hy Lạp và Ireland sẽ tái diễn ở Mỹ và Nhật Bản.

Tiến sỹ Martin D. Weiss, nhà phân tích và dự báo kinh tế hàng đầu của Viện nghiên cứu Weiss và tạp chí kinh tế trực tuyến Tiền tệ và Thị trường, nhấn mạnh cảnh báo của IMF dựa trên thực tế là mặc dù tranh luận triền miên về thâm hụt ngân sách cũng như hứa hẹn về "những hành động kiên quyết," nhưng cho đến nay, cả Mỹ và Nhật Bản đều đã không kiềm chế được sự bùng nổ nợ công.

Gánh nặng nợ công của Nhật Bản đã lên tới 200% Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của nước này khiến nền kinh tế Nhật Bản luôn trong tình trạng tê liệt.

Trong khi đó, Văn phòng Ngân sách Quốc hội Mỹ vừa cho biết thâm hụt ngân sách liên bang đã lên tới 1.500 tỷ USD, mức cao chưa từng thấy trong lịch sử Mỹ.

Nhiều bang của Mỹ đang bên bờ vực phá sản với thâm hụt ngân sách 175 tỷ USD và nợ 2.500 tỷ USD quỹ lương hưu chưa thanh toán. Quốc hội Mỹ đang chuẩn bị dự luật cho phép các bang này phá sản về tài chính.

Tổng cộng có 2.667 ngân hàng ở Mỹ đang đứng trước nguy cơ phá sản. Gần 20 bang có tỷ lệ ngân hàng có nguy cơ phá sản cao, nhất là các bang Florida và Arizona.

Nợ công cũng đang đe dọa khu vực Caribbe. Tại Hội nghị về tăng trưởng kinh tế các nước khu vực Caribe ở Barbados ngày 31/1, IMF đã cảnh báo khu vực này vẫn đứng trước nhiều thách thức về chính sách và phát triển sau khủng hoảng và một trong những thách thức lớn nhất là mức nợ công cao tác động nghiêm trọng đến sự ổn định tài chính bền vững và tăng trưởng kinh tế.

Nhiều nước trong khu vực có số nợ công cao nhất thế giới tính theo tỷ lệ GDP. Cùng với thâm hụt tài chính lớn, nợ công đã tăng cao từ giữa thập kỷ 90 thế kỷ trước do chi tiêu không bền vững và mất cân bằng. Khủng hoảng kinh tế toàn cầu đã gây ra vấn đề nghiêm trọng trong quản lý các khoản nợ này.

Tại hội nghị, các nhà nghiên cứu và phân tích kinh tế cùng các quan chức chính phủ các nước trong khu vực nhất trí nhận định tăng trưởng kinh tế khu vực vẫn trì trệ so với các khu vực khác cũng ở Tây Bán cầu.

Những vấn đề then chốt mà các nước Caribe cần giải quyết gồm tăng hiệu quả năng suất lao động, tác động của nợ công đến tăng trưởng, ổn định tài chính bền vững, tăng cường hội nhập với các trung tâm tài chính nước ngoài, đảm bảo an sinh xã hội.

Ông Rodrigo Valdes, cố vấn cấp cao về kinh tế Tây Bán cầu của IMF, nhấn mạnh hội nghị là cơ hội để các nước chia sẻ kinh nghiệm phát triển, đối thoại bổ ích về chính sách nhằm thúc đẩy hội nhập kinh tế lớn hơn, đa dạng hóa thị trường và đối tác cũng như tăng cường vai trò của kinh tế tư nhân trong phát triển./.

VN là đồng minh 'đáng xấu hổ' của Mỹ