Chính phủ Mỹ đang xem xét gửi tàu chiến và máy bay đến gần các đảo nhân tạo mà Trung Quốc xây dựng ở Biển Đông. Động thái này diễn ra sau khi tàu chiến của Trung Quốc đã tiến vào vùng biển ngoài khơi Alaska của Mỹ.
Ảnh chụp lại hoạt động cải tạo đảo trên Biển Đông của Trung Quốc.Washington cũng đang xem xét những hình thức trừng phạt đối với Trung Quốc nhằm đáp trả các hoạt động tấn công mạng tại Mỹ được cho là do nước này tiến hành.
Những diễn biến mới nhất này cho thấy căng thẳng đang nóng lên giữa Washington và Bắc Kinh trước thềm chuyến công du của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tới Mỹ vào cuối tháng này.
Bộ Quốc phòng Mỹ mới đây công bố, 5 tàu chiến của Hải quân Trung Quốc đã bị phát hiện hoạt động ở eo biển Bering và xâm phạm hải phận của Mỹ khi các tàu này vào gần quần đảo Aleutian (phần lớn thuộc bang Alaska của Mỹ), nằm giữa Alaska và bán đảo Kamchatka của Nga.Theo luật pháp quốc tế, các vùng biển nằm trong khoảng cách 12 hải lý tính từ bờ biển của một quốc gia được coi là hải phận của đất nước đó. Các tàu nước ngoài được phép đi qua hải phận của nước khác với điều kiện họ không tiến hành các hoạt động quân sự.
Các quan chức Mỹ cho biết tàu của Trung Quốc đã tiến sâu vào vùng 12 hải lý của Mỹ, và rằng họ đã tuân thủ nguyên tắc không gây chiến.
Vụ việc này diễn ra vài ngày trước, khi Tổng thống Mỹ có chuyến thăm tới Alaska. Đây được coi là hành động cho thấy Trung Quốc đang gây sức ép lên Mỹ.
Dù vậy, chính phủ Mỹ cho rằng đây là hoạt động đi lại tuân thủ luật pháp quốc tế của Trung Quốc. Tuy nhiên, tình hình chính trị trong nước Mỹ đang trở nên phức tạp hơn trước.
Mặc dù cuộc bầu cử tổng thống Mỹ phải đến tháng 11/2016 mới được tiến hành, các ứng cử viên đảng Cộng hòa đã bắt đầu những bước đi chuẩn bị của mình. Một vài người trong số họ kêu gọi xóa bỏ tư cách khách mời của ông Tập trong chuyến thăm tới đây.
Chính quyền Obama lo ngại rằng việc phản ứng thái quá trước hoạt động của các tàu Trung Quốc sẽ khiến nhiều người tin rằng chính sách đối ngoại với Trung Quốc của Tổng thống Mỹ đã thất bại.
Thêm vào đó, chính phủ Mỹ có ý định lợi dụng sự kiện này. Nhiều người tin rằng việc Bộ Quốc phòng công bố thông tin này là một phần trong chiến lược của Mỹ, trong đó có việc điều động tàu chiến và máy bay của Mỹ tới vùng biển cách các đảo nhân tạo mà Trung Quốc xây dựng 12 hải lý ở Biển Đông. Theo họ, Trung Quốc sẽ khó có thể đưa ra lời phản đối.
Mỹ vẫn khẳng định quan điểm của mình rằng tuyên bố chủ quyền mà Trung Quốc áp dụng đối với các đảo ở Biển Đông là vô căn cứ. Các quan chức của Bộ Quốc phòng và Lực lượng Vũ trang Mỹ nhiều lần nói rằng chính quyền Obama nên đưa tàu và máy bay đến càng sớm càng tốt, bởi vùng biển quanh đảo này vẫn là một phần của hải phận quốc tế.
Một số quan chức Mỹ cảnh báo rằng việc Mỹ tỏ ra im tiếng trước các hành động mạnh bạo của Trung Quốc sẽ khiến Nhà Trắng còn phải nhận nhiều chỉ trích hơn nữa.
Vì sao Trung Quốc sốt sắng hoàn tất đường băng thứ 3 ở Biển Đông?
Nhận định trên được đưa ra sau khi Trung tâm nghiên cứu quốc tế và chiến lược (CSIS) của Mỹ khẳng định, hình ảnh vệ tinh chụp ngày 8/9 cho thấy, Trung Quốc dường như đang chuẩn bị xây dựng đường băng phi pháp thứ ba trên Biển Đông, lần này là tại bãi Vành Khăn.
Ảnh vệ tinh chụp bãi đá Vành Khăn ngày 8/9 cho thấy Trung Quốc đang chuẩn bị xây dựng đường băng đồng thời hoạt động bồi lấn vẫn tiếp tục, dù Bắc Kinh từng tuyên bố đã dừng lại (Ảnh: CSIS)
Bãi Vành Khăn là một trong bảy đảo nhân tạo mà Trung Quốc đã bồi đắp trái phép trong khu vực quần đảo Trường Sa.
Theo ông Greg Poling, giám đốc chương trình Sáng kiến minh bạch hàng hải châu Á của CSIS, ảnh vệ tinh mới nhất cho thấy một bức tường bao đã được xây dựng, quanh một khu đất có chiều dài 3000m. Đây chính là cách Trung Quốc từng làm để xây dựng đường 2 băng trên các bãi đá Chữ Thập và Xubi trước đó.
Nhận định về việc Trung Quốc gấp rút xây dựng nhiều đường băng trên Biển Đông, một sỹ quan hải quân giấu tên của nước này khẳng định, đây là một trong những nỗ lực nhằm giúp hải quân Trung Quốc phá thế kìm kẹp của Mỹ và các đồng minh trong khu vực như Philippines và Úc.
“Nếu Quân giải phóng nhân nhân Trung Quốc (PLA) muốn giành được thế thượng phong về hải quân trên Biển Đông (trong trường hợp có chiến tranh), bắt buộc hải quân phải kiểm soát được không phận khu vực quần đảo Trường Sa, vốn là cửa ngõ duy nhất để hải quân Trung Quốc vào Tây Thái Bình Dương”, vị sỹ quan về hưu nói
Trước đó hôm 28/6, hình ảnh vệ tinh cho thấy Trung Quốc đã hầu như hoàn tất việc xây dựng một đường băng dài 3km tại bãi đá Chữ Thập, mà Trung Quốc gọi là Yongshu.
Vị cựu sỹ quan hải quân tin rằng các đường băng sẽ đem đến sự hỗ trợ toàn diện cho khu căn cứ liên hợp Tam Á trên đảo Hải Nam.
Các chuyên gia an ninh tin rằng, đường băng dài 3km đủ để đón cả máy bay dân sự và quân sự, giúp Bắc Kinh dễ dàng tiếp cận trái tim của tuyến hàng hải Đông Nam Á, bất chấp phản ứng mạnh mẽ của cộng đồng quốc tế và các bên liên quan.
Trong ngày thứ Hai, người phát ngôn Bộ ngoại giao Trung Quốc Hồng Lỗi một lần nữa ngang nhiên tuyên bố Trung Quốc có “chủ quyền không thể tranh cãi” đối với quần đảo Trường Sa, cũng như quyền xây dựng các cơ sở quân sự trong khu vực.
Chuyên gia hải quân Ni Lexiong tại Thượng Hải cho rằng, 3 đường băng sẽ giúp quân đội Trung Quốc hoạch định sức mạnh khắp Biển Đông, và chính thức tiến vào vùng nước châu Á - Thái Bình Dương.
Thông điệp cảnh báo Mỹ
Thông tin về hoạt động xây dựng đường băng của Trung Quốc xuất hiện ngay trước chuyến thăm Washington ngày 24/9 tới của Chủ tịch Tập Cận Bình. Những lo ngại của Mỹ trước việc Trung Quốc hành động ngày một quyết liệt với các tuyên bố chủ quyền trên biển dự kiến sẽ được ưu tiên cao trong chương trình nghị sự.
Ảnh vệ tinh chụp rìa phía tây bãi đá Vành Khăn ngày 8/9 cho thấy rõ Trung Quốc vẫn đang bồi đắp (Ảnh: CSIS)
Một người phát ngôn Bộ quốc phòng Mỹ dù từ chối bình luận trực tiếp đánh giá của CSIS, nhưng lặp lại đề nghị Trung Quốc chấm dứt hoàn toàn và lâu dài hoạt động bồi lấn trên Biển Đông.
Theo chuyên gia Bonnie Glaser của CSIS, không phải ngẫu nhiên mà các tàu hút cát của Trung Quốc hoạt động mạnh mẽ trở lại trên các đảo nhân tạo tại Biển Đông.
“Trước thềm chuyến thăm của Chủ tịch Tập Cận Bình tới Mỹ, Bắc Kinh dường như đang gửi thông điệp tới Tổng thống Barack Obama rằng Trung Quốc quyết tâm thúc đẩy các lợi ích của mình trên Biển Đông, cho dù hậu quả của việc đó có thể là căng thẳng với Mỹ gia tăng”, bà Glaser nói.
Trước đó, hôm 5/8, ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị từng khẳng định đã chấm dứt hoạt động bồi lấn trên Biển Đông. Tuy nhiên, đến ngày 16/9, chính ông Vương đã phát biểu từ Bắc Kinh rằng, việc xây dựng tại các đảo nhân tạo trên Biển Đông là “cần thiết” để cải thiện điều kiện sống tại đây.
“Tôi muốn tái khẳng định rằng quần đảo Nam Sa là lãnh thổ Trung Quốc”, ông Vương phát biểu với các nhà ngoại giao nước ngoài tại Bắc Kinh, sử dụng cách gọi của Trung Quốc đối với quần đảo Trường Sa. “Việc này hoàn toàn được chứng minh bằng thực tế lịch sử và pháp lý”.
“Hoàn toàn dễ hiểu khi Trung Quốc gìn giữ chủ quyền lãnh thổ của mình và ngăn ngừa những lợi ích hợp pháp của mình bị xâm phạm”, ông Vương lớn tiếng tuyên bố.
Bà Glaser tin rằng việc Trung Quốc xây dựng đường băng thứ ba sẽ làm dấy lên câu hỏi liệu nước này sẽ thách thức tự do đi lại trên biển và trên không trong tương lai.
“Việc hoạt động bồi lấn vẫn tiếp diễn, cùng với quá trình xây dựng và quân sự hóa các đảo nhân tạo Trung Quốc xây dựng cho thấy rõ sự không sẵn lòng của Bắc Kinh trong việc thực hiện kiềm chế và tìm giải pháp ngoại giao để giảm bớt căng thẳng”, chuyên gia Glaser cho biết.
Thanh Tùng
TheoSCMP, AFP
Trung Quốc xây “Lầu Năm Góc” trên bãi Chữ Thập
Dân tríPhân tích ảnh vệ tinh mới chụp khu vực bãi đá Chữ Thập cho thấy Trung Quốc đã lắp đặt nhiều radar hiện đại, trong khi một khu công trình phức hợp tương đương Lầu Năm Góc đang thành hình.
Thông tin được tờ The Diplomat đăng tải, kèm những bức ảnh vệ tinh chụp bãi đá Chữ Thập ngày 3/9. Theo đó các công trình phi pháp Trung Quốc đang xây dựng trên bãi đá này còn lớn hơn cả những nhận định trước đây, trong đó có một khu phức hợp với diện tích tương đương Lầu Năm Góc của Mỹ đang hiện rõ.
Ảnh chụp ngày 3/9 cho thấy khu liên hợp rộng lớn đang được Trung Quốc xây dựng trên bãi đá Chữ Thập. Đường màu đỏ là giả định khi Lầu Năm Góc được đặt trên khu vực Trung Quốc đang xây dựng (Ảnh: The Diplomat)
Khu phức hợp này, nằm tại phần giữa của hòn đảo nhân tạo cách bờ biển Trung Quốc 1000km, hiện có diện tích chừng 61.000 m2, chưa tính tới các khu đất rộng kế bên. Trên các dải đất này, đã có thêm nhiều nền móng cho những công trình khác được xây dựng.
Để so sánh, Lầu Năm Góc của Mỹ có diện tích 116.000 m2, chưa bao gồm khu vực sân bên trong của khu văn phòng.
Ngoài các công trình xây dựng quy mô lớn đang xuất hiện, ảnh vệ tinh cũng cho thấy so với thời điểm 13/7, thêm nhiều thiết bị quân sự hiện đại đã được đưa tới. Trong số này có một dàn radar hình tròn và một tháp radar đã được dựng trên khu vực cách đây 2 tháng từng chỉ là bãi cát. Tuy vậy, phân tích ảnh vệ tinh cũng cho thấy việc xây dựng căn cứ quân sự tại bãi Chữ Thập có vẻ đã gặp khó khăn và phải điều chỉnh thiết kế.
Đường băng phi pháp trên bãi đá Chữ Thập đã có một số điều chỉnh thiết kế (Ảnh: The Diplomat)
Đường băng chính trong các bức ảnh chụp ngày 13/7 cho thấy có 7 vị trí bê tông phải gỡ bỏ và thay thế, với 3 trong số những điều chỉnh này có vẻ được thực hiện để thi công đường dẫn nước bên dưới đường băng chính, nhiều khả năng nhằm thoát nước.
Toàn bộ công việc hoàn thiện đường băng đã xong và không còn thấy trong các bức ảnh chụp đầu tháng 9. Hiện chiều dài của đường băng xấp xỉ 3.125m, sau khi được kéo dài thêm 60m ở mỗi đầu.
Trong bức ảnh mới còn xuất hiện một dải đất màu đen chạy song song với đường băng ở khu phía Nam. Theo một số nhà phân tích, không loại trừ khả năng Trung Quốc đang dọn dẹp để chuẩn bị cho một đường băng nữa, nhưng nhiều khả năng đây là một vùng đệm cho đường băng hiện hữu, giáo sư J. David Rogers, đến từ đại học khoa học và công nghệ Missouri, Mỹ cho biết.
Dải đất màu đen chạy song song đường băng được tin là khu vực trồng trọt để giúp giảm tác động xói mòn đất của mưa bão (Ảnh: The Diplomat)
Ông Rogers, một cựu sỹ quan tình báo hải quân Mỹ, chỉ ra rằng “những luống đất trồng trọt, chạy vuông góc với phần đường lăn của đường băng chính” có thể được quan sát trong các bức ảnh độ phân giải cao. Ông cho biết thêm rằng một vùng trồng trọt có thể giúp “ổn định phần hướng ra biển của đường băng chính, giảm tác động xói mòn đất của các cơn bão”, cũng như có khả năng cung cấp thực phẩm tươi.
Bức ảnh chụp bãi Chữ Thập ngày 13/7 từng cho thấy những đống đất có vẻ được chuyển từ nơi khác đến được các xe tải đổ dọc đường băng và san ra. Trong ảnh mới chụp ngày 3/9, những đường xương cá đã xuất hiện trên một phần dải đất đen này, nhiều khả năng là những luống cây đang mọc lên.
Các ăng ten (mũi tên trắng) được dựng lên trên khắp bãi đá Châu Viên (Ảnh: The Diplomat)
Bãi đá Chữ Thập, Xubi và Vành Khăn là những cơ sở quân sự lớn nhất của Trung Quốc trong khu vực quần đảo Trường Sa, nhưng việc xây dựng vẫn tiếp tục và chưa có sự hiện diện của những năng lực phòng thủ hiện đại mà Trung Quốc đã triển khai tại 4 căn cứ trên các bãi đá nhỏ hơn khác, như Châu Viên (tên quốc tế Cuarteron), Gaven, Tư Nghĩa (Hughes) và Gạc Ma (Johnson South).
Các công trình này đều được trang bị những tháp cảm biến hiện đại nhất, các hệ thống bắt và tấn công mục tiêu, radar theo dấu mục tiêu và dẫn đường hỏa lực, cũng như một dàn cảm biến điện tử và hạ tầng liên lạc vệ tinh. Ví dụ, một ảnh vệ tinh chụp ngày 23/8 cho thấy bãi Châu Viên có một loạt ăng ten mới mà ông Rogers tin là tương tự như mạng radar Jindalee của Úc, có tầm bao phủ tới 3000km.
Ảnh vệ tinh ngày 3/9 cho thấy các công trình phù hợp với một hệ thống vũ khí cận chiến điều khiển bằng radar đang được xây dựng trên bãi đá Tư Nghĩa (Ảnh: The Diplomat)
Dựa trên phân tích bóng nắng, dàn cảm biến của bãi Châu Viên, hiện vẫn đang được xây dựng, có vẻ như là một ma trận những cột ăng ten cao tới 19m. Hệ thống radar này từng được khẳng định có thể giúp PLA tiến hành phóng và điều khiển tên lửa Đông Phong 21D, có biệt danh “sát thủ tàu sân bay”, vừa được trình diễn trong cuộc duyệt binh tại Bắc Kinh.
Việc đưa một hệ thống radar như vậy tới bãi Châu Viên, cách bờ biển gần nhất của Trung Quốc tới 1000km sẽ mở rộng đáng kể tầm hoạt động của các tên lửa đạn đạo chống hạm của PLA, đồng thời là hệ thống dự phòng trong trường hợp hệ thống dẫn đường qua vệ tinh hoặc trên không bị vô hiệu hóa.
Ngoài ra, các căn cứ mới tại Châu Viên, Gaven, Tư Nghĩa và Gạc Ma đều có các công trình cao từ 8 đến 10 tầng, giữ vai trò trung tâm chỉ huy và thông tin, với những bục đa giác cao có thể được dùng làm nơi lắp đặt vũ khí. 4 bục tại tòa nhà trung tâm trên bãi Tư Nghĩa có những kết cấu cao phù hợp với một hệ thống vũ khí cận chiến điều khiển bằng radar, dù điều này chưa thể khẳng định hoàn toàn do độ phân giải ảnh.
Thanh Tùng
Theo The Diplomat
Mỹ điều tra loạt vụ nổ súng khiến 6 người chết tại New York
Dân trí Chỉ trong vòng tối thứ Bảy và sáng Chủ nhật (20/9) vừa qua, thành phố New York, Mỹ đã chứng kiến liên tiếp 4 vụ xả súng làm 6 người thiệt mạng, khiến giới chức địa phương phải khẩn trương vào cuộc.
Thi thể một nạn nhân vụ xả súng tại hiện trường (Ảnh: NY Daily)
Trong số 4 vụ nổ súng, có 2 vụ xảy ra tại khu trung tâm Brooklyn, một vụ xảy ra tại khu vực Bronx và vụ còn lại được trình báo tại East Harlem.
Vụ việc nghiêm trọng nhất xảy ra vào khoảng gần 2 giờ sáng ngày Chủ nhật, khi cảnh sát tìm thấy 3 người đàn ông bị bắn tại một khu nhà ở liên hợp ở Brooklyn, cảnh sát cho biết. Hai trong số này, một người 43 tuổi và một người 39 tuổi, bị bắn vào đầu. Nạn nhân thứ ba là một cụ ông 76 tuổi bị trúng đạn vào bụng.
Khu dân cư Ingersoll Houses những năm gần đây đã chứng kiến tỉ lệ tội phạm giảm mạnh, được thị trưởng Bill de Blasio đánh giá là “rất đáng kể”. Tình hình được cải thiện phần nhiều do khoản đầu tư 210 triệu USD của New York cho các biện pháp chống tội phạm tại đây.
Loạt vụ xả súng bắt đầu vào khoảng 17 giờ 30 chiều thứ Bảy theo giờ địa phương, khi một người đàn ông 36 tuổi có tên Julio Yasser bị trúng đạn vào thân.
Đến khoảng 20 giờ cùng ngày, cảnh sát phát hiện thêm 2 người bị bắn tại Bronx, trong đó nạn nhân Nestor Suazo, 35 tuổi, tử vong tại bệnh viện. Nạn nhân còn lại là một phụ nữ nhập viện trong tình trạng nguy kịch.
Sau đó, cảnh sát lại nhận được tin báo tại khu East Harlem, và phát hiện một nam giới bị trúng đạn vào đầu. Danh tính người này được xác định là Kevin Brye, 34 tuổi. Người này được xác định tử vong tại bệnh viện.
Tờ New York Daily News cho biết nạn nhân 76 tuổi trong vụ nổ súng là người qua đường vô tình bị trúng đạn. Có thông tin cho thấy một nam giới 21 tuổi đang bị bắt giữ để thẩm vấn.
“Tôi nghe thấy 8 tiếng súng. Âm thanh thực sự lớn”, Daniel Alcy, một cư dân khu vực Ingersoll thuật lại với tờ New York Daily News về những tiếng súng trong đêm khuya. “Tôi bật dậy ra khỏi giường và nằm bẹp xuống sàn để đảm bảo an toàn. Tôi sợ không dám nhìn qua cửa sổ”.
Thanh Tùng
Các chuyên mục 
