Đến chợ bạn sẽ được thưởng thức tô mì Quảng đúng nghĩa hay ăn một cái bánh thuẩn đậm chất miền Trung. Nằm trên đường Trần Mai Ninh, quận Tân Bình, chợ Phường 11 bán đầy đủ đặc sản của người miền Trung, vì thế người dân thành phố thường gọi nơi đây bằng tên thân mật "chợ xứ Quảng"

Chợ Phường 11 trước đây được gọi là chợ Bà Hoa. Vào năm 1967, người phụ nữ tên Hoa đã mua mảnh đất trống ở khu vực này và lập chợ cho dân Quảng buôn bán mưu sinh. Với những người Quảng xa xứ ngôi chợ này là địa chỉ quen thuộc mỗi khi họ muốn tìm về một chút hương vị quê nhà.

Ban đầu chợ chỉ bán những vật dụng như kim, chỉ, phụ liệu may mặc. Thời gian trôi qua, nhiều người xứ Quảng đến sinh sống, lập nghiệp ở khu Bảy Hiền, quận Tân Bình. Để đáp ứng nhu cầu của cộng đồng, nhiều hàng hóa, thực phẩm từ miền Trung được chuyển vào, dần dần ngôi chợ trở nên phổ biến các mặt hàng xứ Quảng. 

Một góc chợ Bà Hoa với những hàng bánh tráng nướng thơm phức. Ảnh:Baoquangngai

Bước vào cổng chợ, du khách sẽ thấy hàng loạt biển hiệu lớn nhỏ khắp các gian hàng giới thiệu các mặt hàng, không thiếu món nào từ quê hương bản xứ như mì Quảng, cá bống sông Trà, tỏi Lý Sơn, bánh nổ, bánh in, bánh thuẩn hay những loại kẹo đặc trưng, mắm cơm, mắm cà...

Dạo quanh một vòng chợ, du khách sẽ có nhiều cảm giác thích thú khi nghe giọng điệu đặc trưng xứ Quảng, rồi thưởng thức món ăn hay ngó nghiêng lò nướng bánh. Trước mỗi sạp bán đều có một lò lửa than nhỏ để nướng bánh. Các loại bánh tráng với gia vị đặc trưng lần lượt được nướng lật trở một cách khéo tay, bắt mắt. Bánh vừa nướng xong, nóng hổi và giòn tan thực khách có thể thưởng thức ngay tại chỗ. 

Nhiều món dân dã đậm chất Quảng được bày bán nhiều trong chợ Bà Hoa. Ảnh: Tiêu Phong

Ngay cả món bánh đập cũng theo chân người quê vào đây và những ai chưa từng ăn qua món này nên bỏ túi địa chỉ chợ Bà Hoa để ghé đến.Chiếc bánh đập nhỏ với lớp bánh ướt kẹp giữa hai miếng bánh tráng vừa nướng giòn tan, chấm một ít mắm nêm cay xè đủ khiến cho bạn yêu thích.

Giá cả ở chợ khá rẻ, phù hợp cho mọi đối tượng thực khách. Mỗi chiếc bánh đập có giá 6.000 đồng, bánh tráng nướng 5.000 đồng, bánh thuẩn 25.000 đồng một bịch 10 cái. Bánh khoai khô, bánh tổ từ 15.000 đến 20.000 đồng và cả những loại mắm đặc trưng như: mắm cái, mắm nêm, mắm cá chuồn chỉ với giá 90.000 đồng một kg trở lên.

Bánh đập - món ăn dễ dàng tìm thấy trong ngôi chợ Bà Hoa. Ảnh: Huấn Phan

Chợ Bà Hoa tuy nhỏ nhưng tấp nập khách ra vào, chợ hoạt động cả ngày nhưng đông nhất vẫn là buổi sáng, buổi chiều chợ bán các món ăn dân dã như bánh bèo, bánh xèo, bánh bột lọc, gỏi mít trộn, lòng xào nghệ… Đến với ngôi chợ nhỏ này, người xứ Quảng cảm thấy ấm lòng như đang đứng giữa mảnh đất quê hương. Còn với người dân xứ khác họ sẽ tìm thấy nơi đây nhiều điều thú vị trong nếp ăn, nếp ở của cộng đồng người Quảng thân thiện mà chất phác. 

Ngoài các món ăn đặc sản, nhiều người xa xứ thường tìm đến đây để được trò chuyện cùng bà con, bạn bè, được nghe và nói giọng quê hương thân thương và đặc trưng ấy. Chợ Bà Hoa trở thành nơi lưu giữ hồn quê không lẫn vào đâu được, góp thêm một nét văn hóa độc đáo cho mảnh đất Sài Gòn phồn hoa.

Văn Trãi

Chợ Bà Hoa nằm trên đường Trần Mai Ninh (P.11, Q.Tân Bình) cách ngã tư Bảy Hiền gần 1km. Từ sau ngày giải phóng, mặc dù được gắn với cái tên khá khô khan: Chợ Phường 11, nhưng với người sống quanh chợ và những người tìm đến đây mua bán, chợ chỉ có một cái tên duy nhất chợ Bà Hoa.

Điều đặc biệt là tất cả các sản vật bán tại đây đều được đưa vào từ các tỉnh miền Trung: Quảng Trị, Huế, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Đà Nẵng, Bình Thuận… Tất nhiên, nguồn cung nhiều nhất đến từ Quảng Nam, Đà Nẵng. Từ đồ tươi như cọng rau thơm, rau húng, trái ớt xanh, trái vả, dưa gang… đến đồ khô như bánh tráng, củ nghệ, hạt nén, đường táng, đường phèn… tất cả đều “made in miền Trung”.

Các loại cá tươi như cá chuồn, sứa, cá khoai (mùa biển động), cá mó… đều được chở từ biển Đà Nẵng, Quy Nhơn, Phan Thiết vào. “Cá tươi đặc sản của chợ này có đầu mối từ Trung vào, chỉ một số được lấy từ chợ cá đầu mối ở Sài Gòn thôi”, cô gái tầm 14-15 tuổi tên Hoàng đang phụ bán cá tại quầy cá ở đầu chợ cho tôi biết bằng giọng Quảng Nam đặt sệt. Hoàng nói cô từ Điện Thọ, Điện Bàn (Quảng Nam) mới vào Sài Gòn phụ việc cho người dì đã bán cá ở chợ này hơn 15 năm nay.

Vì chợ bán món Quảng nên tất nhiên người bán đa số gốc Quảng. Thâm niên bán ở chợ có thể đến 30-40 năm như bà Sơn bán hàng gia vị, đặc sản là các loại mắm của Quảng Nam; bà Nhẫn bán ốc gạo, bà Sáu bán bánh khô, bà Biệt bán cá…

Bà Biệt cho biết, vào hai ngày cuối tuần hoặc dịp lễ tết, phải lấy hàng nhiều hơn gấp 2-3 lần để bán cho khách. “Giới đi làm, văn phòng… cuối tuần mới có thời gian bày biện nấu ăn cầu kỳ, nấu món quê là thích nhất, nhiều người miền Trung vào đây sống và lập nghiệp cứ cuối tuần lại đi chợ này để nấu một bữa ăn cho đã, nên tụi tui chuẩn bị hàng hóa gấp đôi gấp ba để tranh thủ kiếm lời”, bà Biệt nói.

Tay thoăn thoắt làm ký cá chuồn khách mua nhờ làm, luôn miệng hướng dẫn khách cách ăn cũng bằng giọng Quảng gốc: “Kho cá chuồn với nghệ là thường rồi, tuần ni tui bày chị làm ri, xẻ dọc lườn cá, ướp nước mắm tiêu ớt rồi, nhét mớ củ nén và nghệ đã được giã nát vào thân cá, gập con cá lại, bỏ vô chảo dầu đang sôi chiên dòn. Ui cha ăn hết mấy lon gạo đó”.

Có thể nói đặc sản khô nhiều nhất ở chợ này là củ nén (hành tăm) và củ nghệ vàng, nghệ đen. “Món chi  cũng dùng củ nén mà nấu mới thơm, quen rồi. Kho cá, canh cá, cháo cá, mì quảng… người Trung thích dùng củ nén hơn củ hành ta. Người không quen nghe mùi nén không ưa nhưng đã quen rồi là ghiền”, bà Hai bán củ nén, nghệ tươi sau dãy hàng rau nói.

Tất nhiên, chợ Bà Hoa không chỉ dành cho người Quảng mà những ai yêu ẩm thực miền Trung, đều có thể tìm đến. Một xấp bánh tráng nướng Tân Hội An còn nóng hổi, một lon ốc gạo từ biển Mỹ Khê, Sơn Trà xa xôi, hay rổ nén từ Trà Quế, trái vả, củ nghệ… tất cả được người bán gói ghém, trao cho người mua, không chỉ đơn thuần là trao đổi mua bán bình thường, mà trao cả tiếng vọng quê nghèo ngoài đó, giữa những người đồng hương.

Cái tên Bà Hoa theo giải thích của những người dân sống thâm niên quanh chợ là do một người phụ nữ tên Hoa lập chợ mà thành. Theo bà Nhẫn bán ốc gạo luộc ở đầu chợ, bà Hoa người gốc Bắc di cư vào Nam từ năm 1954, rồi dừng chân ở khu vực có nhiều người Quảng chuyên kinh doanh buôn bán sợi dệt từ quê Duy Xuyên mang vào.

Khoảng vài năm trước 1970, bà Hoa mua được miếng đất, đất trũng, rồi cho đổ đất lên xây nên ngôi chợ Bà Hoa ngày nay. Chợ ban đầu có cả 4 mặt tiền nhưng sau do tốc độ phát triển đô thị, chợ bị lùi sân dần trong đường nhỏ Trần Mai Ninh.

Bà Sơn bán gia vị, chủ yếu là mắm các loại, từ năm 1972. “Năm 1975 bà Hoa đi Mỹ rồi sau đó lâu lắm có về ghé thăm chợ, vài năm lại ghé thăm, tặng bà con khi chai dầu, biết ai khó khăn, bà còn giúp tiền bạc. Mấy năm nay không thấy bà về, có lẽ tuổi cao sức yếu…”, bà Sơn bỏ lỡ câu nói giữa chừng. Thế hệ con gái, con dâu của bà Sơn cũng đều có sạp bán hàng tại chợ này.

Nguyên Nga

Người Quảng uống cà phê ở Sài Gòn

“Cho xin  cục đá em ơi!”. “Cà phê đen pha phin nghe em”. Dù sống lâu ở Sài Gòn, người Quảng vẫn giữ cách uống cà phê của riêng mình. Riết rồi,  nhiều người Sài Gòn cũng “lây” kiểu uống cà phê Quảng, khi vào quán họ cười gọi: “Cho ly cà phê Quảng Nôm!”.

Cà phê “đá cục”

Không trang trí một bức tranh nào, không một góc ngồi nào lãng mạn nhưng quán cà phê Hương Lê ở đường Bình Giã, quận Tân Bình lại đông nghịt khách mỗi sáng. Chẳng có gì lạ khi ở đó toàn đàn ông ngồi tụm ba tụm bảy  với nhau vừa uống cà phê vừa nói chuyện bóng đá, làm ăn. Điều khác là cà phê ở đây được pha bằng phin và mỗi ly cà phê được chủ quán cho đúng 2 cục đá, nhiều khi quán đông khách quá, chủ quán làm không kịp, khách tự phục vụ mình. Vậy mà chẳng có ai trách móc, chê bai… Đơn giản ở đây, khách được uống cà phê theo cái kiểu Quảng Nam. Cuộc di dân của người Quảng vào Sài Gòn mang theo giọng nói, ẩm thực và rõ nét hơn hết chính là cách uống cà phê. Ly cà phê của người Sài Gòn thường rất to và đá rất nhiều. Người nơi khác đến nhìn thấy ly cà phê của Sài Gòn thường rất “ngợp”. Người Quảng mà uống cà phê kiểu Sài Gòn thường hay nói vui là ăn chè đậu đen. Khẩu vị của người Quảng khi ăn uống thường thích sự đậm đà, nếu là ăn thì phải mặn, cay; nếu uống thì phải thấm từ từ vào môi, lưỡi…

Một góc cà phê “đá cục” ở khu vực Bàu Cát.

Vì vậy, người Quảng thích uống cà phê trong cái ly nhỏ, bỏ một cục đá vừa phải để đá tan từ từ và nhấm nháp từng ngụm cà phê đen đặc.

Nhà ở tận đường Nguyễn Sơn, phường Phú Thạnh, quận Tân Phú nhưng sáng nào nhóm bạn của Lê Trung Tự (sinh viên trường Đại học Bách khoa TP.HCM vẫn kéo nhau qua Hương Lê thật sớm để cà phê với nhau rồi mới đi học. “Cái kiểu bưng nguyên ly cà phê to chà bá và quá trời đá mà uống thì không có gì thú vị cả. Uống cà phê phải nhấp từng ngụm cho nó thấm vào lưỡi. Nên cà phê ở đây là lựa chọn số 1 của tụi em. riết hồi chạy loăng quăng cũng phải quay về đây để ngồi. Rồi còn ngồi ở đây thì nói tiếng Quảng nghe sướng cái lỗ tai. Cứ tau mi răng rứa mà phang, không cần phải giả giọng Sài Gòn làm chi cho mệt!” - Lê Trung Tự cười bảo. Hơn 40 năm sống Sài Gòn, cái cách uống cà phê của ông Nguyễn Thế Vinh, 60 tuổi ở đường Võ Thành Trang, phường 11, quận Tân Bình đã “lây” sang bạn bè của ông, thậm chí ngay cả chủ quán người Sài Gòn cũng ghiền cái kiểu uống cà phê của ông ở quán cà phê Mộc Miên.  

Ly cà phê của người Quảng Nam ở Sài Gòn thường rất đậm đặc và chỉ bỏ 2 “cục đá”.

Văn hóa cà phê

Sài Gòn được mệnh danh là thiên đường của những kiểu cà phê. Ở đó, vào những buổi sáng trời nắng vàng ươm, bạn có thể cùng bạn bè nơi vỉa hè nhâm nhi ly cà phê “bệt” ở gần nhà thờ Đức Bà. Nếu hoài cổ, bạn có thể đến quán Cheo Leo ở đường Nguyễn Thiện Thuật, quận 3, ở đó, người ta uống cà phê được pha trong những chiếc vợt, nước được đun sôi từ cái bếp củi, cà phê được lọc qua 5 lần nước rồi mới uống. Câu chuyện cà phê Sài Gòn luôn chứa đựng những điều kỳ lạ đến mức dù có ở đến vài chục năm chăng nữa, bạn cũng không thể đi hết được những quán “độc, lạ” của thành phố này. Ở Sài Gòn người ta hay uống cà phê rồi bàn công việc luôn. Nhịp sống Sài Gòn tấp nập, ồn ào nhưng cũng có những khoảng không gian dường như yên tĩnh tuyệt đối nếu bạn bước vào Trầm ở 100 Trần Huy Liệu hay ID ở Tú Xương. Có nghĩa là bạn đôi khi chỉ cần bước qua một cánh cửa nhỏ hẹp, bạn sẽ biết thoát ra khỏi những náo nhiệt bằng một không gian đầy hương trầm, chỉ có tiếng nước chảy hoặc tiếng rì rào của những khóm tre vàng…

Có thể nói văn hóa cà phê của Sài Gòn là một bức tranh đầy màu sắc. Tươi vui, nhẹ nhàng, cá tính, dịu dàng, dễ thương… Và cà phê của người Quảng cũng góp phần không nhỏ vào bức tranh nhiều màu sắc đó. Thật dễ dàng để nhận ra những quán cà phê người Quảng ở tại Sài Gòn. Chất liệu để làm nên quán cà phê người Quảng thường là tranh, tre, nứa, lá. Nếu là quán cà phê sân vườn sẽ có vài gốc vừng hoặc gốc si được mang từ Quảng Nam vào. Những bức tranh trang trí trong quán sẽ được ghép từ những viên sỏi hoặc những bức tranh có hình Chùa Cầu, Mỹ Sơn… Có nghĩa là, dù là kinh doanh nhưng từ trong tâm thức, người Quảng Nam luôn muốn dành một góc nào đó cho quê hương. Họ luôn muốn hình ảnh quê nhà hiện diện một cách trang trọng ở nơi họ làm ăn sinh sống.

Chị Trương Thu An - chủ quán cà phê Bằng Lăng ở quận 12 cho biết: “Nhiều người nói nhìn vào quán cà phê của người Quảng Nam là biết liền. Nó có vẻ quê quê, không theo mốt gì cả! Nhưng, nếu ai người Quảng thì thấy thương lắm. Cái góc ngồi nó không cần sang trọng, chỉ cần nhìn hòn non bộ nhỏ là thấy cả một khoảng sân của cha, thấy được cây khế mà mẹ hay ra hái trái về nấu ốc, thấy được những cần cù chịu thương chịu khó của người dân quê mình”. Người Quảng uống cà phê hay theo kiểu tụm năm, tụm bảy tán dóc, nói đủ thứ chuyện trên đời để nhớ  về quê nhà nơi xa ngái...

MINH KIỆT

Gặp mặt đồng hương Quảng Nam tại Đồng bằng sông Cửu Long

Thứ Hai, 04/03/2013, 08:17 [GMT+7]

Sáng ngày 3.3 tại TP.Cần Thơ, Ban liên lạc Hội đồng hương Quảng Nam tại Đồng bằng sông Cửu Long tổ chức buổi gặp mặt đầu năm Quý Tỵ cho đại diện gần 20.000 người Quảng Nam tại 13 tỉnh miền Tây Nam Bộ. Tham dự buổi gặp mặt có hơn 200 bà con đồng hương Quảng Nam đang sinh sống, học tập làm việc tại đây, ông Trần Châu Khanh - Chủ tịch Hội đồng hương Quảng Nam tại TP.HCM cùng nhiều đại diện lãnh đạo chính quyền quận Ninh Kiều, TP. Cần Thơ dự buổi gặp mặt. Tại buổi gặp mặt, nhiều bà con đồng hương đã rất xúc động khi Ban tổ chức chiếu những thước phim tư liệu về vùng đất Quảng Nam và cùng nhau ôn lại lịch sử hào hùng, chiến công hiển hách của quê hương đất Quảng. Đây còn là cơ hội để bà con đồng hương Quảng Nam đang sinh sống tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long gặp nhau, động viên, thăm hỏi sau thời gian dài xa quê hương.

Trao quà tặng cho các vị cao niên ở Đồng bằng sông Cửu Long.

Trong ngày gặp mặt, Ban liên lạc đã tặng quà cho các vị cao niên, trao học bổng cho những học sinh, sinh viên xuất sắc; đại diện Hội đồng hương Quảng Nam tại TP.HCM cũng đã trao tặng 1 lẵng hoa, món quà trị giá 5 triệu đồng, bức tranh biểu tượng cho Ngày hội Quảng Nam Đà Nẵng tại TP.HCM sắp tổ chức vào ngày 16-17.3…

* Cũng trong ngày 3.3 tại thủ đô Hà Nội, Ban liên lạc Hội đồng hương huyện Điện Bàn, Thăng Bình tại Hà Nội cũng đã tổ chức buổi gặp mặt đầu xuân Quý Tỵ. Tham dự buổi lễ có đồng chí Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc và lãnh đạo hai huyện. Tại buổi gặp mặt Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc trò chuyện thân tình với bà con đồng hương nhân dịp gặp gỡ này.

Minh Kiệt

TÌM ĂN MÌ QUẢNG 'ĐÚNG CHẤT QUẢNG' Ở SÀI GÒN

Đúng chất Quảng là phải tráng thủ công mì hai lớp từ loại gạo đặc trưng chuyên dùng làm mì Quảng. Phải dùng dầu phộng, củ nén, ớt xanh Điện Bàn, bánh tráng nướng than chuyển từ quê vào Sài Gòn. Đầu bếp và phục vụ quán cũng là người Quảng thì tô mì mới hoàn hảo”, anh Tú, chủ quán mì Quảng 3 Anh Em trên đường Lê Văn Sỹ (quận Tân Bình) bật mí.

Nghe anh Tú kể chuyện, người ngoại đạo như tôi mới thấy đầu óc mình sáng dần ra với tô mì Quảng thoạt nhìn rất đỗi đơn giản này. Mì Quảng sau khi tráng xong, phơi trên cái giàn tre một chút cho ráo mặt, sau đó khử dầu phộng với củ nén rồi thoa lên. Sợi mì được cắt ra cho vào tô chứ không trụng, đó là cách ăn của người Quảng chính gốc.

Mì Quảng ăn cùng rau sống, ớt xanh và bánh tráng nướng than Mì Quảng thập cẩm Rau và các gia vị ăn kèm

Khử nén là cả một nghệ thuật và đòi hỏi nhiều kinh nghiệm. Dầu phộng và củ nén đều có mùi khá đặc trưng, không khéo kết hợp thì thành thảm họa, hoặc là bị hôi, hoặc bị cháy đen. Bí quyết là phải đun nóng dầu phộng tới khi bốc khói, củ nén đập dập ném vào chảo dầu nóng bỏng và bắc ra luôn, sức nóng của dầu sẽ làm củ nén chín vàng, tỏa hương thơm ngào ngạt. Không chỉ thoa cho lá mì, dầu nén còn dùng để làm nước nhưn nữa. Không có dầu nén sẽ không ra nhưn mì Quảng.

Dường như có chút tiếc nuối của thuở xa xưa, khi mà người Quảng còn dùng gạo lứt để tráng mì cho ra cọng mì màu nâu đẹp mắt, ăn vào rất đậm đà. Bây giờ phẩm màu lẫn lộn nên quán chọn sợi mì màu trắng cho an toàn. Ở Quảng Nam bây giờ người ta cũng dùng sợi mì trắng rất phổ biến, vì làm gạo lứt cầu kỳ nên người ta bỏ cách này.

Mì Quảng cá lóc Miếng cá được kho khéo léo, có màu hổ phách đẹp mắt, thịt dai và thơm nồng

Mì Quảng 3 Anh Em chọn điểm nhấn là tô mì Quảng cá lóc với miếng cá được kho khéo léo, có màu hổ phách đẹp mắt, thịt dai và thơm nồng. Còn tô mì gà chọi rút xương cũng là món độc ít ai có. Và tất nhiên là không thể thiếu mì Quảng tôm và sườn kho vốn được đa số người Quảng Nam ưa chuộng.

Nếu muốn ăn đầy đủ thứ thì chọn tô mì thập cẩm, có thêm chả tôm, trứng cút hay trứng non. Thích nhất là nước nhưn ở đây chỉ xâm xấp, khác hẳn các quán mì Quảng "lai" với nước lõng bõng nhìn rất xa lạ với món này. Ngày trước quán còn lấy rau ở Hội An đưa vào, nhưng chi phí đội lên cao quá nên đĩa rau đành phải “made in Sài Gòn”. Nhưng thôi, phận mì tha hương, tìm được tô mì gần với xứ Quảng nhất do người Quảng bán cũng đủ cho thực khách phải thốt lên: rất giống, rất đúng!

Với người Quảng Nam xưa, được ăn mì Quảng là những giây phút trang trọng vì đến mùa gặt nhà nhà mới nấu mì Quảng, chứ không phải sẵn tiện đi mua được như bây giờ. Anh Tú còn nhớ, mẹ anh bao giờ cũng dành một đám ruộng riêng để trồng loại gạo chuyên tráng mì Quảng, ăn mượt và dai. Mùa gặt nóng bức, cơm ăn không được, tô mì Quảng là tất cả những gì tươi xanh, sinh động và hấp dẫn nhất của người Quảng Nam. Hèn chi, người Quảng ở Sài Gòn cứ đi tìm ký ức như chính là một báu vật thiêng liêng.

Mì Quảng 3 Anh Em

CN1: 117 đường D2, phường 25, quận Bình Thạnh
CN2: 304 Lê Văn Sỹ, phường 1, quận Tân Bình --> Xem bản đồ

Mở cửa: từ 6h sáng đến 10-11h đêm
Giá: Mì Quảng tôm, sườn, gà, cá, chả tôm-cua (30.000đ/tô), mì Quảng đặc biệt/gà chọi rút xương (37.000đ/tô)

Giang Vũ

Những món ăn ngon của xứ Quảng ở Sài Gòn

Tags: Sài Gòn, Mì Quảng, món ăn ngon, Quận Bình Thạnh, không bao giờ, Cao lầu, cá ngừ, có thể, của người, một ít, cá chuồn, don, xứ, vị

Mì Quảng, cao lầu, don... là những món ăn đậm chất xứ Quảng được ưa thích trong thực đơn của người Sài Gòn.

Những người Quảng Nam, Quảng Ngãi nhập cư vào Sài Gòn thường được gọi chung là người xứ Quảng. Trong quá trình mưu sinh, họ đã mang theo những đặc sản của quê hương mình và đã biến nó thành những món ăn được người Sài Gòn ưa thích như mì Quảng, cao lầu, don, bún cá ngừ...

1. Mì Quảng

Trong những món ăn của xứ Quảng thì có lẽ nổi tiếng nhất là mì Quảng, bạn có thể thưởng thức mì Quảng ở bất kì đâu, từ quán lề đường cho đến nhà hàng. Mì Quảng là món ăn đươc chế biến từ bột gạo, có sợi to, ăn hơi mềm và dai. Nguyên liệu ăn món này rất phong phú như sườn lợn, gà, tôm...

Nước lèo được nấu từ xương lợn, thịt gà, tôm, cá lóc... hoặc có thể là những sản vật riêng có ở từng vùng quê miền Trung. Nước lèo phải sánh và rất ít chỉ đủ thấm và quyện vào từng sợi mì và làm mềm những món rau ăn kèm.

Khi ăn mì, người ta ăn kèm với bánh tráng (bánh đa). Cùng với đó là các loại rau như xà lách, bắp chuối, diếp cá, rau húng, rau quế, rau cải, hành, mùi và một trái ớt sừng, những nguyên liệu đó hòa quyện vào nhau làm tăng thêm hương vị của tô mì Quảng.

2. Bún cá ngừ

Bún cá ngừ um là món ăn quen thuộc của người dân ở dải đất miền Trung nắng gió nói chung và của người xứ Quảng nói riêng. Món ăn đơn giản đến bình thường, chỉ là vài lát cá ngừ tươi um với thơm, ăn chung với bún tươi và rau sống. Tuy không quá cầu kỳ nhưng lại là một món ăn hấp dẫn mà những ai đã ăn một lần thì không bao giờ quên được cái vị đậm đà và cay nồng của nó.

Món cá ngừ um được chế biến rất đơn giản, vài lát cá tươi, một ít dứa thái lát hơi dày, củ hành thái mỏng, ớt bột. Cho tất cả các nguyên liệu đó vào nồi và đặt lên bếp, để lửa hơi lớn. Sau khi thấy nồi cá sôi thì cho nhỏ lửa để gia vị thấm đều vào từng thớ thịt cá. Một đĩa rau gồm xà lách, bắp chuối thái mỏng, vài cọng húng quế và một ít giá sống, đĩa bún tươi, chén ớt xanh, đặt bên cạnh bát cá ngừ um bốc khói sẽ là một món ăn hấp dẫn mà bạn không thể cưỡng lại được, nhất là vào những ngày mưa.

Cho một ít bún tươi vào chén, một lát cá ngừ, một ít rau sống, chan nước um cá vào và thưởng thức. Vị hơi chua của nước dùng, vị cay nồng của ớt bột, thêm một miếng cá ngừ kho vừa thơm vừa béo cùng bún tươi và rau sống. Món ăn ngon nhưng cay xé lưỡi làm cho bạn vừa ăn vừa hít hà và không bao giờ quên được.

Bạn có thể tìm đến quán Bột ở địa chỉ: 183E Nguyễn Văn Đậu, phường 11, quận Bình Thạnh. Mỗi phần bún cá ngừ ở đây có giá 28.000 đồng.

3. Don

Nghe đến món don, ngoài những người gốc Quảng thì có lẽ không ai biết được đó là món ăn như thế nào nếu như chưa từng ăn thử. Don có hình dáng tương tự con hến nhưng nhỏ hơn, có vỏ màu vàng hoặc màu đen nhạt. Ở Quảng Ngãi, don sống tập trung ở sông Trà Khúc và sông Vệ, chỉ xuất hiện vào khoảng đầu năm cho đến hết hè. Cứ mỗi khi thủy triều xuống, người dân hai bên bờ sông lại rủ nhau đi bắt don.

Nghe tên don có vẻ lạ nhưng món ăn này lại rất đơn giản, chỉ gồm một tô nước có một ít don, hành tây và một bánh tráng gạo nướng giòn. Đơn giản, bình dị là thế nhưng ai đã được thưởng thức một lần chắc sẽ không bao giờ quên. Ăn don không thể thiếu món ớt xiêm xanh đặc trưng. Một bát don bốc khói được dọn lên, dùng thìa dằm trái ớt xiêm xanh cho vào, khi ăn don bạn phải vừa ăn, vừa húp nước mới có thể cảm nhận hết được cái vị ngọt của nước, cái dòn mềm của bánh tráng nướng cùng cái vị cay xè của ớt xiêm tạo nên một món ăn lạ miệng nhưng rất ngon.

Địa chỉ: Quán Bột 183E Nguyễn Văn Đậu, phường 11, quận Bình Thạnh hoặc quán Ngọc Điệp ở 108 Nguyễn Văn Đậu, phường 7, quận Bình Thạnh. Mỗi bát don có giá 15.000 đồng.

4. Cá chuồn nấu mít non

Cá chuồn nấu mít non là món ăn bình dị trong bữa cơm hàng ngày, nhưng lại là một món đặc sản ở Sài Gòn. Món ăn dân dã đã đi vào trong thơ ca Việt Nam rất bình dị: "Ai về nhắn với nậu nguồn/ Mít non gởi xuống cá chuồn gởi lên". Sự kết hợp giữa hai nguyên liệu đó đã tạo nên một món ăn ngon miệng và khó quên.

Cá chuồn làm sạch ruột, giã củ nén, nghệ tươi, hành tím, ớt trái, muối hột, gia vị… nhét vào trong bụng, gấp đôi cá thành hình ếch ngồi, lấy lá chuối tươi tước sợi buộc cá lại. Khử dầu với hành củ đập giập, cho cá vào lấy mùi và thêm nước liền sau đó. Kho đi một lượt, cho mít non héo xắt hình tam giác nhỏ bằng hai ngón tay, thêm ít nước và đun sôi đi sôi lại, thêm gia vị là ăn được.

Món cá kho của người Quảng thường đậm đà. Tuy nhiên, món mít non kho cá chuồn thường cho nước nhiều nên nhạt, có thể chan vào bún, mì thay cho nước lèo.

Bạn có thể thưởng thức mon ăn này tại các quán đặc sản xứ Quảng ở Sài Gòn như: Fai Fo, Bột, Cao Lầu. Tuy nhiên vì cá chuồn chỉ có theo mùa nên món ăn này cũng chỉ đến mùa mới có.

5. Cao lầu

Có hình thức giống với mì Quảng nhưng cao lầu là một món ăn có nhiều nét đặc trưng riêng biệt của mình. Khác với những món ăn khác có thể biến tấu với nhiều nguyên liệu ăn kèm, cao lầu chỉ "chung thủy" với một công thức duy nhất đó là sợi mì, thịt lợn, rau sống và ít nước dùng.

Một bát cao lầu đầy đủ gồm có sợi mì tươi, một ít sợi mì khô chiên giòn, thịt lợn thái lát và ít nước dùng. Nước dùng của cao lầu chính là nước tiết ra từ thịt lợn tẩm ướp gia vị, đun trên bếp, nước dùng có vị hơi ngọt, đậm đà và thơm ngon. Không như những món ăn của miền Trung khi ăn kèm với rất nhiều loại rau, đĩa rau sống của cao lầu đơn giản với cải non và rau đắng.

Nếu muốn thưởng thức vị ngon của món ăn này, bạn có thể đến quán Fai Fo ở địa chỉ: 139 Lê Thị Hồng Gấm, phường Cầu Ông Lãnh, quận 1, TP HCM. Mỗi bát cao lầu ở đây có giá 45.000 đồng.

Huấn Pha

Sài Gòn - những tiếng rao đêm

Thứ Năm, 03/07/2014, 10:39 [GMT+7]

(QNO) - Tiếng rao từ gánh hàng rong của người đàn bà xứ Quảng mất hút trong đêm khiến tôi quay quắt nghĩ về quê nhà bởi đâu phải cuộc mưu sinh nào cũng “tròn trĩnh”…

Những người bán hàng rong giữa lòng đêm Sài Gòn.

1. Hơn 12 giờ đêm, bến xe Miền Đông vẫn nhộn nhịp. Dưới ánh đèn mờ mờ của ngọn đèn đường, chiếc bảng nhỏ có đề chữ mì Quảng Năm Lan khiến người “xứ mì” như tôi càng dâng lên nỗi thương nhớ quê nhà. Nhìn người đàn bà trạc 40 tuổi nhanh nhẹn trụng mì, chan nhưn và mỉm cười với khách, một thứ tình cảm thân thuộc như đang ngồi đâu đó nơi góc bếp của mẹ. Khi trao cho tôi tô mì Quảng, chị mỉm cười đưa 2 trái ớt xanh rồi bảo: “Em người Quảng thì biết cầm nguyên trái ớt mà ăn. Rứa mới ngon, mới đã miệng”.

Chị Lan ở Điện Phương, Điện Bàn, thất bại trong hôn nhân, chị rời bỏ quê hương như một cách chạy trốn thực tế. “Lúc đó, chị chỉ muốn quên đi tất cả để làm lại một cuộc đời mới. Sài Gòn đúng là nơi khiến mình không có thời gian để suy nghĩ về những buồn đau. Hồi ở quê chị nấu mì Phú Chiêm ngon nhất nên chị không sợ khi mưu sinh xứ người”. Chị bảo, ngày mới chân ướt chân ráo vào đây, chị đi làm công nhân cho một xưởng may tư nhân, vì chủ ép sức làm đến 2, 3 giờ sáng mà lương quá ít nên chị đổ bệnh. Đến khi nằm viện hơn 1 tuần, chị còn lại trong tay vài trăm ngàn đồng. Bạn bè chị xúm lại bàn bạc rồi cho mượn thêm 1,5 triệu đồng để mở gánh mì. Không có tiền thuê mặt bằng, chị chọn cách buôn bán gánh cho dễ. Ban ngày khó cạnh tranh ở bến xe thì chị chọn ban đêm; người ta đuổi thì vừa gánh vừa chạy. “Đây là dấu vết để lại trong một lần gánh mì chạy. Nồi nhưn nóng quá, đổ hết lên chân khi chị té ngã” - vừa vén một bên chân trắng toát vì bị bỏng, giọng chị nhẹ tênh như sự trả giá cho cuộc mưu sinh.

Trời thương người chịu khó, nhờ thức đêm thức khuya, cần mẫn với nghề và quan trọng nhất là chị nấu với cái tâm nấu cho người nhà nên mì của chị không những ngon mà rau sống được nhặt và rửa rất sạch. Thương hiệu mì Quảng Năm Lan được tất cả cánh tài xế và khách hay đi xe ở bến xe miền Đông này biết đến. Chị tâm sự: “Có đêm, nhất là mấy dịp lễ tết, chị bán cả 20 ký mì. Lúc đó phải nhờ thêm 2, 3 người phụ nữa. Còn ngày bình thường chỉ có mình chị hoặc thêm đứa em làm giúp. Mỗi đêm chị kiếm cũng được hai, ba trăm ngàn. Làm được bao nhiêu để dành gửi về cho cha mẹ ở quê nuôi đứa con gái học lớp 1. Mình khổ bao nhiêu cũng được, con cái phải đủ đầy…”.

2. “Đậu phụng chú ơi! Trứng cút cô ơi!”. Tôi nghe không lẫn vào đâu được những tiếng rao đó ở các quán nhậu bình dân khắp đường phố Sài Gòn. Càng về khuya, tiếng rao đó càng rời rạc, có khi tôi tưởng như mình phải nín thở để nghe những tiếng rao tròn vẹn ấy. “Bán mấy thứ này mà rao đậu phụng, trứng cút là biết ngay dân Quảng Nôm. Dân Nam họ rao đậu phộng, “chứng cút” và nghe dẻo queo chứ không phải cái kiểu thiệt thiệt nghe thương thương chi lạ kiểu dân Quảng”. Anh bạn đồng nghiệp người Nam nói nửa đùa nửa thật nhưng tôi biết anh đã thực sự cảm mến cái thiệt thà, chịu khó ấy.

Những tiếng rao đêm mưu sinh của những người Quảng đang sống tại Sài Gòn luôn khiến người ta khoắc khoải về sự lam lũ nhưng gần gũi đến lạ. Có đêm, tại một quán cóc trên đường Hoàng Hoa Thám, quận Tân Bình, tôi đã ngồi đến hơn 11 giờ đêm chỉ để nghe Hạnh Hoa - người Tiên Cảnh, Tiên Phước kể về cuộc sống của em tại đất Sài thành. Mất cả cha lẫn mẹ vào năm 15 tuổi, Hoa theo các bạn vào Sài Gòn để xin làm công nhân. Vì chưa đủ tuổi nên công ty không nhận, Hoa đành đi bán đậu phụng, trứng cút luộc cho các quán nhậu bình dân. “Bán cái này ít vốn chị ạ! Hôm bán được thì kiếm cũng được năm bảy chục ngàn, hôm nào Sài Gòn mưa thì coi như cả xóm trọ đêm đó ăn đậu phụng, trứng cút luộc. Chuyện ế ẩm không sợ, sợ nhất là khách hàng uống say vào chọc ghẹo, rồi có khi đi ngoài đường 1, 2 giờ đêm bị bọn lưu manh trấn lột hay làm điều xấu” - Hoa nhỏ nhẹ.

Nhìn cô bé mới lớn, nước da trắng nõn và rất dễ thương, tôi lo lắng. Em chợt nắm tay tôi nói: “Chị sợ em theo nghề tiếp viên hay gì đó đúng không chị? Em tuy nhỏ tuổi nhưng không dại vậy đâu. Em mất cha mẹ nhưng sẽ làm chăm chỉ, tích lũy vốn rồi buôn bán đàng hoàng; chỉ cần mình có lòng tự trọng và chịu khó”.

Khuya, đường phố Sài Gòn vẫn nhộn nhịp. Những tiếng rao đêm bị cuốn vào dòng người hối hả, bỏ lại tôi nỗi nhớ nhà cùng những ưu tư…

MINH KIỆT

3 quán mỳ Quảng đúng vị ở Sài Gòn Bạn vừa được thưởng thức tô mì đặc biệt vừa có thể ăn thêm những món đậm hương vị miền Trung như bánh bèo, bánh đúc...  Những địa chỉ quán ăn xứ Quảng ở Sài Gòn  /  Mì ngon đất Quảng Mỳ Quảng là một món ăn dân dã của người Quảng Nam và khá dễ nấu, món ăn này ngày càng đa dạng về nguyên liệu chế biến. Mỳ truyền thống sử dụng tôm và thịt heo, nhưng một số nơi lại sử dụng cua, cá hoặc thịt gà, vịt. Mỳ Quảng Chính Hiệu Đúng với tên gọi của quán, thực khách đến đây có thể phần nào yên tâm về chất lượng tô mỳ và có nhiều loại để bạn chọn: mỳ bò, mề gà, mỳ tôm thịt... Sợi mỳ của quán được làm từ gạo lứt có màu nâu đỏ ăn khá thơm. Quán có không gian sạch sẽ và lịch sự. Giá một tô chỉ từ 25.000 đến 39.000 đồng. Thường bạn sẽ phải đợi 5 đến 10 phút để được phục vụ. Tô mì Quảng hấp dẫn của quán có thể khiến bạn đói bụng cồn cào. Ảnh: Ng.Hân Địa chỉ: 163 Lê Văn Thọ, phường 3, Quận Gò Vấp Quán Gì Đó Nằm trong một con hẻm nhỏ gần công viên Lê Văn Tám, dù khá nhỏ nhưng quán bày trí tươm tất sạch sẽ, thích hợp cho gia đình hay nhóm bạn rủ nhau đi ăn. Thực đơn quán phong phú với mỳ Quảng, bún cá cam, bún mắm cùng nhiều loại đồ uống. Món ngon nhất ở đây là mỳ Quảng với tô mỳ đầy ắp thịt nạc, sườn, trứng và đậu phộng. Từng miếng thịt, con tôm, đều được rim xào đậm đà gia vị, miếng thịt sườn ninh vừa mềm tới, cho người ăn cảm giác ngon miệng. Mì Quảng chất lượng sẽ thơm ngon hơn khi được ăn kèm với rau và bánh đa. Ảnh:Quán gì đó Giá cho một tô mỳ nhỏ là 35.000 đồng, tô lớn là 45.000 đồng. Sạu khi ăn xong món chính, bạn có thể thử món chè kê để tráng miệng.  Địa chỉ: 67/1 Mạc Đĩnh Chi, Quận 1 Mì Quảng Phố Thị Điểm cộng đầu tiên của quán là tuy nhỏ nhưng có thiết kế nổi bật giúp thực khách dễ tìm. Không gian thoải mái chứ không chật hẹp như nhìn bên ngoài vào. Thức ăn được chế biến hoàn toàn theo phong cách miền trung. Theo khách quan thì mỳ ở quán khá đắt với 45.000 đồng một tô, nhưng bù lại có hương vị đúng chất Quảng Nam. Không chỉ thưởng thức món mỳ Quảng,  khi đến đây bạn còn thỏa sức ăn qua các món khác như bánh bèo chén, bánh đúc tôm thịt... Tô mì Quảng có thể hơi nhỏ và không khiến bạn no, nhưng bù lại hương vị khá giống với cách chế biến miền trung. Ảnh: diadiemanuong Địa chỉ: 110 Cách Mạng Tháng 8, phường 7, quận 3  Tường Ý Giữ hồn quê bằng cát lư hương Hơn 10 năm lấy cát lư hương từ Quảng Nam vào Sài Gòn để bán, bà Nguyễn Thị Lợi xem đấy là cách để người xa quê nhớ về cội nguồn tổ tiên mỗi dịp Tết đến.  Mảnh hồn quê trong bánh gai Tứ Trụ /  Gánh hàng hoa nhựa rong ruổi đón Tết Khệ nệ xách đủ các túi củ kiệu, dưa món, bánh mứt chuẩn bị Tết, người phụ nữ trung niên ghé hàng tạp hóa của bà Nguyễn Thị Lợi tại góc chợ Bà Hoa (phường 11, quận Tân Bình, TP HCM) mua cát về thay lư hương cắm bàn thờ ông bà. Không cần hỏi han nhiều, bà Lợi nhanh nhẹn lấy túi nylon và dùng lon sữa bò cũ đong phần cát trắng mịn ở "bao cát Quảng Nam" cho vị khách quen. Bà Nguyễn Thị Lợi xúc cát lư hương bán cho vị khách quen người Quảng Nam. Ảnh: Lê Phương. "Năm mô cũng phải ghé bà Lợi mua cát lư hương từ ngoài Quảng chở vào. Ông bà lúc còn sống luôn hướng về quê nên bây chừ lư hương thờ cúng ông bà nhất định phải là cát quê. Năm ni lu bu nhiều việc nên tôi mua sớm về để sẵn ở nhà lúc cần thay cho tiện", vị khách chia sẻ. Tại cửa hàng bà Lợi, lẫn trong nhiều món hàng được mang trực tiếp từ Quảng Nam vào như nghệ, bánh tráng, than củi, bồ kết, dầu đậu phộng, chổi quét nhà, chuối chát, tro ủ củ kiệu... là tấm bảng làm bằng bìa catton đơn giản, nguệch ngoạc dòng chữ "Bán cát lư hương".  Giọng nói đậm chất Quảng dù đã vào Sài Gòn sinh sống ngót nghét nửa thế kỷ, bà Lợi giải thích cát bà bán có hai loại. Một loại được lấy ngay tại miền Nam và một loại nhất định phải được chở từ quê vào để phục vụ cho đồng hương. Cát chở từ miền Trung vào thường ẩm ướt, lại hay lẫn rác nên bà phải đãi sạch, trắng mịn rồi mang ra hong nắng cho thật khô trước khi bán. Một lon cát khoảng 2.000 đồng. Giá bán thì như nhau mà phải tốn công nhiều hơn, chẳng lời được mấy đồng, nhưng công việc này mang lại cho bà nhiều niềm vui khó tả. Cát chở từ quê vào thường ẩm ướt, lại hay lẫn rác nên bà phải đãi sạch, trắng mịn rồi mang ra hong nắng cho thật khô trước khi bán. Ảnh:Lê Phương. Cát được bán quanh năm, cao điểm nhất là vào dịp Tết. Theo phong tục của người Việt Nam, 23 tháng chạp âm lịch là ngày thay cát lư hương, đưa ông Táo về trời với hy vọng thay đổi cái cũ, đón một năm mới với nhiều điều tốt lành, hưng thịnh. Có người ở huyện ngoại thành TP HCM nhưng vẫn tìm đến chợ Bà Hoa, ngôi chợ được mệnh danh là "chợ Quảng Nam giữa Sài Gòn", đến bà Lợi để mua cho bằng được nắm cát quê hương. Ngoài 60 tuổi nhưng vóc dáng vẫn còn nhanh nhẹn, thoăn thoắt miệng nói tay làm, bà Lợi cho biết lý do bà đến với nghề bán cát, bán tạp hóa món Quảng đơn giản chỉ là mong con cháu nhớ cội nguồn. Nhiều năm gắn bó với nghề dệt nổi tiếng của làng dệt Bảy Hiền, đến lúc lớn tuổi bà không ngơi nghỉ mà nuôi ý định bán tạp hóa với chính những thứ mình từng gắn bó ở quê. Công việc vất vả, phải bắt đầu từ 5h sáng đến tận 23h khuya nhưng bà thấy hạnh phúc vì được gặp gỡ nhiều đồng hương. Các con của bà đã lớn, có công ăn việc làm ổn định, chỉ có con trai thứ và con dâu phụ giúp mẹ việc bán buôn. Khách đến mua hàng bà Lợi đa phần là khách quen, vẹn nguyên chất giọng miền Trung dù bao năm nặng gánh mưu sinh đất Sài thành. Người mua thỉnh thoảng nán lại để bàn chuyện xóm làng ngoài quê, chuyện nhà chuyện cửa, như một góc quê hương thu nhỏ giữa Sài Gòn nhộn nhịp. Lê Phương Người Quảng ở Australia Thứ Tư, 29/01/2014, 16:56 [GMT+7] (Xuân Giáp Ngọ) - Người Quảng đến Australia (Úc) từ những hoàn cảnh khác nhau nhưng có chung sự chăm chỉ. Nhờ đó, họ đã thích ứng cuộc sống mới và tìm được chỗ đứng trong cộng đồng nơi đây. Món Quảng Nhiều người Quảng di cư sang Australia những năm trước 1975 kể, thời mới qua để có một bữa ăn đúng kiểu Quảng Nam là điều không tưởng. Cái cảm giác thèm thuồng đó vẫn không dứt khi mà cộng đồng người Việt và sự phổ biến ẩm thực Việt tại Úc đã rất mạnh. Hiện tại, muốn tìm ra một cái bánh tráng Đại Lộc để được ăn đúng kiểu người Quảng thì cách duy nhất là chia nhau quà trao tay trong cộng đồng người Quảng sau những lần về nước. Loại bánh phổ biến  thay cho bánh tráng bên này là bánh lề của người miền Nam và nó cũng rất thịnh hành với món gỏi cuốn được nhiều người Úc biết đến. Bánh tráng thịt heo không thể thiếu trái chuối chát của miền Trung nhưng ở Úc hầu như không thể tìm thấy món này, nên vẫn thiếu cái vị đặc trưng. Một món ăn khác mà mọi người đều biết khi nhắc đến Quảng Nam là mỳ Quảng thì ở xứ này cũng rất hiếm. Duy chỉ có một quán tọa lạc trên đường John - một con đường chính của khu buôn bán sầm uất nhất của người Việt tại Cabramatta là có bán mỳ thịt. Đó là một món mỳ Quảng gần như chỉ giống cái tên. “Cũng có thịt, rau sống và một loại phồng tôm thay cho bánh tráng nướng, nhưng nồi nước nhưn không ra cái hương vị Quảng. Lại thêm ở đây không có kiểu mỳ sợi dày có tẩm dầu phụng mà thay vào đó người ta dùng bánh phở. Thế nên, mặc dù được nhiều người khen là ngon nhưng đây đã gần như không còn là bát mỳ của người Quảng đầy mê hoặc”, chị Nguyễn Thu Thảo (người Quảng sống ở Lonsdale street, Melbourn, CBD) nói. Lựa chọn khả dĩ hơn là người Quảng nấu mỳ Quảng tại nhà vào dịp cuối tuần hoặc những ngày nghỉ. Trên thị trường thực phẩm Á châu tại Úc có bán loại viên gia vị tên Mỳ Quảng, được nhiều người mua về và cho vào nồi nhưn khi chế biến, nên dù sao vẫn có chút dư vị quê hương. Tết, người Quảng rủ nhau đi lễ chùa. Ảnh P.HOÀNG Vì số lượng người Quảng Nam ở Úc không lớn, lại không sống tập trung nên thường thì chỉ có hai hoặc ba gia đình tụ họp vào dịp tết Nguyên đán, Giáng sinh hoặc ngày nghỉ cuối tuần. Những dịp này người Quảng nói riêng cũng như người Việt thường thường quây quần bên nhau để ăn uống, karaoke,... Và quán cà phê Điểm Hẹn (4 Geogre street, Cabramatta) mà chủ quán là người gốc Đại Lộc trở thành địa chỉ thân thuộc nếu muốn được “rổn rảng” với nhau giọng Quảng, tiếng Việt. Tết nguyên đán luôn là ngày lễ quan trọng nhất trong năm của người Việt tại Úc. Ẩm thực cho ngày tết tương đối đầy đủ, cũng có dưa món, thịt heo muối, bánh chưng... Ngày này tại những khu buôn bán vẫn còn nghe tiếng pháo rộn ràng và xác pháo đỏ đầy đường, gợi nhắc tết Việt những năm trước thập niên 90. Tết, người Quảng thường rủ nhau đi chùa hái lộc đầu năm. Hình ảnh Việt đậm nhất ở đây chính là khoảnh khắc giao thừa khi phụ nữ trong sắc áo dài truyền thống cùng chồng con đi lễ đầu năm. Khu ẩm thực của người Việt. Mưu sinh Ai lần đầu đến Úc đều ngạc nhiên khi nghe có nhiều người Quảng bắt đầu ngày làm việc từ 3 giờ sáng đến 14 giờ chiều, tạm nghỉ đến 17 giờ chiều tiếp tục làm việc đến 23 giờ đêm. Đây là những người thuộc diện sống chui tại Úc. Nếu trở thành công dân của Úc, họ sẽ được nhận nhiều hơn những quyền lợi như trợ cấp xã hội nếu thất nghiệp, phúc lợi xã hội, y tế... Do hạn chế ngôn ngữ và học vấn nên công việc chủ yếu của người Quảng phần lớn là lao động trong các trang trại, làm nail (thợ sơn móng tay, chân), lóc gà và nhiều công việc chân tay khác. “Đó là những công việc năng nhọc và độc hại nhưng dù sao cũng mang lại thu nhập tương đối cao với khoảng 25AUD/giờ. Tuy nhiên, luật pháp Australia chỉ cho phép tối đa được làm việc không quá 38 giờ/tuần, nên nhiều người Quảng ngoài công việc khai thuế nghĩa là hợp pháp cũng không ngại kiếm thêm việc chui”, anh Hoàng Tài – người Quảng, sống tại Canley Vale road, Fairfied city, NSW nói. Gặp gỡ trong ngày nghỉ lễ. Một giờ làm chui tại Úc được chủ lao động trả trung bình 9AUD, nếu lấy mốc trung bình 10 giờ một ngày thì quy đổi ra Việt Nam đồng là gần 2 triệu đồng! Một mức thu nhập đáng mơ ước của bất kỳ người lao động nào ở trong nước. Tuy nhiên, thu nhập ấy so với mức chi phí sống tại quận trung tâm như ở Cabramatta là không thật sự sung túc. Bởi vì tại Úc tất cả đều có thể trả góp, từ nhà cửa, xe cộ, thậm chí đến mua một cái máy ảnh. Một ngôi nhà tại khu vực đông người Việt như Fairfield city có giá không dưới 450.000AUD, nếu trả góp dựa trên thu nhập trung bình thì mỗi tháng người dân phải trả khoảng 2.000AUD; nghĩa là khoản nợ này sẽ được hoàn lại trong vòng không dưới 20 năm. Và nếu chỉ cần thất nghiệp trong nửa năm, căn nhà bạn đang ở có thể bị ngân hàng  “kéo” một cách nhanh chóng. Không ít người Quảng Nam sau một thời gian tích cóp đã gầy dựng được cơ ngơi tương đối vững chắc, một số có trang trại riêng, shop thực phẩm hoặc shop thời trang. Những cơ sở này cũng góp phần tạo công việc cho nhiều du học sinh Việt Nam nhằm trang trải một phần chi phí sống đắt đỏ tại Úc. Hiện nay người Việt sống chủ yếu tập trung tại ba bang lớn là New South Wales, Melbourn và Queensland. Phần lớn người Quảng ở đây có đời sống kinh tế tương đối ổn định vì bản tính chịu khó, chăm chỉ. Do đó ngoài những chi phí cố định, vẫn có thể dành dụm một khoản không nhỏ gửi về cho người thân ở quê nhà. PHAN HOÀNG - MỤC ĐỒNG Có một Sài Gòn ở Hong Kong Hà Văn Thùy Chia sẻ Năm 1623, khi chúa Nguyễn mượn đất Prei Nokor của vua Khmer để đặt trạm thu thuế, thì nơi đây dân cư đã đông đúc. Họ là người Việt từ Quảng Nam vào, người Việt từ Hải Nam, Triều Châu tới. Thấy các thuyền buôn ngoại quốc, phần nhiều là của người Hà Lan, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha… tới trạm trình giấy tờ, nộp thuế bằng sản vật chở theo tàu thuyền, người Việt gọi là Tây cúng - nơi người Tây đến tiến cống hay tiến cúng. Dần dà, gọi riết trở thành địa danh Tây Cống. Trong cộng đồng Việt, thời đó (và cả bây giờ ở một số nơi), phát âm t và x, s lẫn lộn: thái – xái; xôi, sôi – thôi… nên Tây Cống cũng được gọi là Xây Cống rồi người Triều Châu gọi trại thành Xài Gòn. Sau chuyển âm thành Sài Gòn. Khi ghi chép trong văn bản chữ Nho, người ta ký âm thành từ Hán Việt 西 貢 - Tây Cống. Nhưng trong những văn bản chữ Nôm, lại dùng chữ柴棍 - Sài Gòn. Hai chữ Nôm này về tự dạng giống như hai chữ Hán. Vì vậy, khi đọc theo âm Nôm là Sài Gòn còn đọc theo âm Hán Việt thành Sài Côn. Sài Gòn như liền khúc ruột Điều này càng hữu lý nếu biết rằng, tại Hong Kong cũng có một địa danh tên là Sài Gòn. Giải thích như sau: Hong Kong (Hương Cảng) trước kia là giang sơn của người Việt. Thời nhà Thanh, người Việt ở đây vẫn nói tiếng Việt. Khi nhà Thanh lập trạm thu thuế, người Việt gọi nơi người Tây đến nộp thuế là chỗ Tây cúng, Tây cống. Dần dà Tây Cống thành địa danh và cũng được gọi theo giọng Triều Châu là Sài Gòn. Sau đó vào trong văn bản theo âm Bắc Kinh thành Sai Kung… Nay, trong những đêm Hong Kong thức vì dân chủ, lại thấy nơi ấy trở nên gần gũi như liền một khúc ruột. Khảo cổ học tìm được ở Hong Kong di cốt người Australoid, là người từ vùng nay là ẢnhViệt Nam đi lên khoảng 40.000 năm trước, sống bằng săn hái và đánh cá. Như Việt Nam, đất này cũng là một bộ phận của nhà nước cổ đại Xích Quỷ mà dân là con cháu của Thần Nông, Kinh Dương Vương. Vào thời Chiến Quốc, đây thuộc nước Việt, nước Sở. Sau đó, cùng với Việt Nam, nằm trong nước Nam Việt của Triệu Vũ đế. Cùng Quảng Đông, Hong Kong từng tham gia khởi nghĩa của Hai Bà trưng. Cho đến nay, người Hong Kong vẫn nói tiếng Việt Đông, vốn là tiếng Việt cổ vùng Thanh Nghệ theo chân người di cư lên từ xa xưa. Cho đến khi ông Mao cướp chính quyền thì một bộ phận người Hong Kong vẫn mặc áo gài nút bên trái, ăn trầu và xăm mình. Không ít người Hong Kong, Quảng Đông vẫn nhận mình là người Việt (Yue). Chính xác là người Trung Quốc gốc Việt. Qua thăng trầm của lịch sử, tài sản quý giá nhất mà người Hong Kong còn lại là nền dân chủ. Nay, con quái vật tham lam, độc ác vô nhân tính há to cái miệng háu đói quyết nuốt tươi nền dân chủ giành được bằng máu và nước mắt. Do vậy, ta hiểu vì sao, tuổi trẻ, cùng toàn dân Hong Kong quyết đứng lên giành lại quyền dân chủ. Từ khốn khổ đau thương dưới chế độ độc tài, người Việt Nam cầu mong cho đồng bào Hong Kong bảo vệ thành công nền dân chủ, điều mà cả dân tộc Việt còn mơ ước.